काठमाडौ। चितवनमा चालु आर्थिक वर्षमा स्क्रब टाइफसबाट सङ्क्रमित हुनेको सङ्ख्या २३४ पुगेको छ। सङ्क्रमितमध्ये महिलाको सङ्ख्या पुरुषको तुलनामा बढी रहेको जनस्वास्थ्य कार्यालय चितवनले जनाएको छ।

कार्यालयका अनुसार जिल्लाभित्रका १४२ जना र उपचारका लागि बाहिरी जिल्लाबाट आएका ९२ जनामा सङ्क्रमण पुष्टि भएको हो। हालसम्म एक हजार ८१६ जनाको नमुना परीक्षण गरिएको छ। सङ्क्रमणका कारण जिल्लामा कसैको मृत्यु भएको छैन।

स्थानीय तहमध्ये रत्ननगर नगरपालिकामा सबैभन्दा बढी ४६ जनामा सङ्क्रमण देखिएको छ। भरतपुर महानगरपालिकामा ३२, खैरहनी नगरपालिकामा २२, राप्ती नगरपालिकामा २०, कालिका नगरपालिकामा १७, माडी नगरपालिकामा तीन र इच्छाकामना गाउँपालिकामा दुई जनामा सङ्क्रमण पुष्टि भएको छ।

जिल्लाभित्रका सङ्क्रमितमध्ये ५२ पुरुष र ९० महिला छन्। बाहिरी जिल्लाबाट उपचारका लागि आएका सङ्क्रमितमा ३४ पुरुष र ५८ महिला रहेका छन्।

स्क्रब टाइफस ‘ओरिएन्टिया सुत्सुगामुसी’ नामक जीवाणुबाट हुने सङ्क्रामक रोग हो। सङ्क्रमित सूक्ष्म किर्ना (माइट वा चिगर) को टोकाइबाट यो रोग मानिसमा सर्छ। विशेषगरी घाँस, झाडी तथा खेतबारीमा काम गर्दा यसको जोखिम हुन्छ। यो रोग मानिसबाट मानिसमा भने सर्दैन।

यसका मुख्य लक्षणमा उच्च ज्वरो, टाउको दुख्ने, मांसपेशी तथा जोर्नी दुख्ने, अत्यधिक कमजोरी, वाकवाकी लाग्ने र शरीरमा बिमिरा देखिने रहेका छन्। किर्नाले टोकेको ठाउँमा कालो दाग वा घाउ देखिनु पनि यसको प्रमुख सङ्केत हो। समयमै उपचार नभएमा फोक्सो, कलेजो, मिर्गौला र मस्तिष्कमा गम्भीर असर पर्न सक्छ।

जनस्वास्थ्य कार्यालयका अनुसार स्क्रब टाइफसको जोखिमबाट बच्न घरवरपरका झाडी सफा राख्न, खेतबारीमा काम गर्दा शरीर ढाक्ने लुगा लगाउन र लक्षण देखिएमा तत्काल स्वास्थ्य संस्थामा गई परीक्षण तथा उपचार गराउन आग्रह गरेका छन्।