काठमाडौं। नेपाल टेलिकमले देशका विभिन्न विकट तथा दुर्गम स्थानहरूमा स्याटेलाइट प्रविधिमा आधारित दूरसञ्चार सेवाको विस्तारलाई तीव्रता दिएको छ। भौगोलिक कठिनाइका कारण अन्य प्रविधि पुग्न नसकेका क्षेत्रहरूमा कम्पनीले भीस्याट र जीएसएम प्रविधिमार्फत मोबाइल, टेलिफोन तथा डाटा सेवा उपलब्ध गराइरहेको छ।

चालु आर्थिक वर्षमा मात्रै टेलिकमले डोल्पाको कुगाउँ र निजाल, दोलखाको ना–गाउँ तथा रसुवाको चन्दनबारीमा नयाँ जीएसएम मोबाइल सेवा विस्तार गरेको छ। यससँगै देशभर हाल यस्ता प्रविधिमार्फत करिब ३८ वटा दुर्गम स्थानमा सेवा सञ्चालनमा रहेको कम्पनीले जनाएको छ।

कम्पनीका अनुसार सबैभन्दा बढी १४ वटा साइट डोल्पा जिल्लामा रहेका छन्। त्यस्तै हुम्ला र मुगुका ५–५ स्थानमा सेवा सञ्चालन भइरहेको छ। मनाङ, दोलखा, ताप्लेजुङ, सोलुखुम्बु, रसुवा, दार्चुला, बाजुरा र जुम्ला जस्ता अति विकट जिल्लाका विभिन्न स्थानमा पनि सञ्चार सेवा विस्तार गरिएको छ।

कतिपय स्थानमा न्यून जनसंख्या र कठिन भौगोलिक अवस्थाका कारण उपकरण ढुवानीका लागि हेलिकप्टरको समेत प्रयोग गरिएको टेलिकमले जनाएको छ।

व्यावसायिक दृष्टिले प्रत्यक्ष लाभ कम भए पनि ‘नेपाल टेलिकम राष्ट्रको सञ्चार’ भन्ने उद्देश्यलाई सार्थक बनाउन सेवा विस्तार गरिएको कम्पनीको भनाइ छ। आगामी दिनमा यी स्याटेलाइट साइटहरूलाई अझ आधुनिक प्रविधिमा स्तरोन्नति गर्ने लक्ष्य राखिएको छ।

यसका साथै ब्याकबोन ट्रान्समिसन परियोजना अन्तर्गत अप्टिकल फाइबर नेटवर्क विस्तारको काम पनि तीव्र रूपमा अघि बढाइएको छ। पूर्व–पश्चिम तथा उत्तर–दक्षिण करिडोरका साथै ग्रामीण क्षेत्रमा उच्च क्षमताको डाटा ट्रान्समिसन सुनिश्चित गर्न नेपाली सेना र सडक विभागसँगको समन्वयमा ओएफसी विस्तार तथा सुदृढीकरण भइरहेको छ।

नेटवर्कलाई भरपर्दो बनाउन पुराना स्विच उपकरणहरूलाई आधुनिक राउटरमा स्तरोन्नति गर्ने र वैकल्पिक लिङ्क (रिडन्डन्सी) स्थापना गर्ने कार्यलाई पनि प्राथमिकतामा राखिएको छ। यसले कुनै एक लिङ्कमा समस्या आए पनि सेवा निरन्तर रहने सुनिश्चित गर्ने टेलिकमको भनाइ छ।

विकट क्षेत्रमा सेवाको निरन्तरता सुनिश्चित गर्न मर्मतसम्भार तथा पूर्वाधार संरक्षणका उपायहरू पनि अपनाइएको टेलिकमका प्रवक्ता रबिन्द्र मानन्धरले जानकारी दिएका छन्।