काठमाडौं। प्रचण्ड, माधवकुमार नेपाल, झलनाथ खनाललगायतका नेताहरू मिलेर नेपाल कम्युनिस्ट पार्टी गठन गरे। करिब २ हजार ५ सय जना केन्द्रीय सदस्य राखेर बनाइएको उक्त पार्टीको एकता प्रक्रिया भने डामाडोल र भताभुङ्गजस्तै देखिएको छ। न एकता महाधिवेशनको प्रक्रिया अघि बढ्न सकेको छ, न त पार्टीका तल्ला कमिटीहरूको संरचना शुद्धीकरण र एकीकरण नै हुन सकेको छ।

कतिसम्म भने नेकपा बन्नुअघिसम्म कायम रहेका जनसंगठन तथा भ्रातृ संगठनहरू पनि आफ्नै–आफ्नै ढंगले सञ्चालित छन्। तत्कालीन एकीकृत समाजवादी नेतृत्वको अनेरास्ववियु, माओवादी निकट अखिल (क्रान्तिकारी), राष्ट्रिय युवा संघ नेपाल र वाईसीएल नेपाल आफ्नै ढंगले गतिविधि गरिरहेका छन्। मानौँ, यी राजनीतिक संगठनहरू अझै छुट्टाछुट्टै पार्टीका संगठन हुन्।

पार्टी घोषणा भएको करिब एक वर्ष पुग्न लाग्दा पनि एकताको वास्तविक प्रभाव संगठनभित्र देखिन सकेको छैन। केन्द्रमा नेताहरू एउटै पार्टीमा समेटिए पनि तल्लो तहसम्मको संगठनात्मक एकीकरण अझै पूरा हुन सकेको छैन। परिणामतः पार्टीको संगठन अहिले पनि विगतका घटकहरूको संरचना र गतिविधिबाट मुक्त हुन सकेको छैन।

हाल पुष्पकमल दाहाल ‘प्रचण्ड’ संयोजक र माधवकुमार नेपाल सहसंयोजकको भूमिकामा छन्। तर, उनीहरूबाहेक अन्य नेताहरूको औपचारिक जिम्मेवारी र वरीयताक्रम अझै स्पष्ट हुन सकेको छैन। यसले नेतृत्व व्यवस्थापनसँगै पार्टीभित्रको शक्ति सन्तुलनको प्रश्नलाई समेत जीवित राखेको छ।

पार्टी एकता भएको लामो समय बितिसक्दा पनि चुस्त र प्रभावकारी संगठन निर्माण हुन नसकेको भन्दै पार्टीभित्रै असन्तुष्टि बढेको छ। विशेषगरी २ हजार ४ सय ९९ सदस्यीय केन्द्रीय कमिटी र ४५ सदस्यीय केन्द्रीय कार्यसंयोजन समितिलाई लिएर नेताहरूले प्रश्न उठाउन थालेका छन्।

एक वर्ष पुग्न लाग्दा पनि नेपाली कम्युनिस्ट पार्टीले सबैभन्दा पहिले संगठनात्मक एकताको परीक्षा पार गर्नुपर्ने देखिएको छ। केन्द्रमा एउटै पार्टीको घोषणा भए पनि प्रदेशदेखि जनवर्गीय संगठनसम्म पुरानै संरचना कायम रहनुले एकता कागजमा मात्र सीमित भएको आलोचना भइरहेको छ।