काठमाडाैं। विश्व फुटबलमा पहिलो पटक आफ्नो उपस्थिति दर्ज गराउँदै इतिहास रचेको केप भर्डे आइतबार उत्सवमय बनेको छ। विश्वकपको ३२औँ चरणमा स्थान बनाउन सफल भएको राष्ट्रिय फुटबल टोली स्वदेश फर्किएपछि देशभर खुसीको लहर फैलिएको हो। सानो जनसंख्या भएको यो अफ्रिकी द्वीप राष्ट्रका लागि विश्वकपमा पुग्नु केवल खेलकुद उपलब्धि मात्र नभई राष्ट्रिय गौरवको विषय बनेको छ।

विश्वकपको यात्रा क्रममा साविकको विश्वच्याम्पियन अर्जेन्टिना तथा महान् फुटबलर लियोनेल मेस्सीको टोलीलाई अतिरिक्त समयसम्म कडा चुनौती दिएको केप भर्डेले विश्व फुटबल समुदायको ध्यान समेत आफूतर्फ तानेको थियो। अपेक्षाभन्दा धेरै उत्कृष्ट प्रदर्शन गरेपछि टोली स्वदेश फर्किँदा उनीहरूलाई नायकसरह सम्मान गरिएको छ।

केप भर्डेमा आइतबार स्वतन्त्रता दिवस पनि परेकाले राष्ट्रिय टोलीको स्वागत अझ विशेष बन्यो। स्वतन्त्रताको उत्सव र खेलकुदमा प्राप्त ऐतिहासिक सफलताको दोहोरो खुसीले देशभर पर्वको माहोल सिर्जना गर्‍यो। राजधानीदेखि विभिन्न सहरसम्म सडकमा हजारौँ नागरिक उत्रिएर राष्ट्रिय झण्डा फहराउँदै टोलीको स्वागत गरे।

झण्डै पाँच लाख जनसंख्या भएको केप भर्डे विश्वकपको अन्तिम ३२ टोलीमा स्थान बनाउने हालसम्मकै सबैभन्दा सानो जनसंख्या भएको राष्ट्र बनेको छ। सीमित स्रोतसाधन र पूर्वाधारका बाबजुद विश्व फुटबलको सबैभन्दा ठूलो मञ्चमा स्थान बनाउनु आफैंमा असाधारण उपलब्धि मानिएको छ। यस सफलताले केप भर्डेको नाम विश्व खेलकुद इतिहासमा नयाँ रूपमा स्थापित गरेको छ।

फुटबल टोली मियामीबाट विशेष उडानमार्फत स्वदेश फर्किएको थियो। टोलीका गोलकिपर भोजिन्हाले विमानभित्रै सहयात्री तथा कर्मचारीसँग खुसी साटासाट गरेका दृश्य सामाजिक सञ्जालमा व्यापक रूपमा भाइरल भएका छन्। विमान अवतरण हुनासाथ विमानस्थलमा हजारौँ समर्थकको भीड लागेको थियो। समर्थकहरूले खेलाडीहरूलाई फूल, राष्ट्रिय झण्डा र नारासहित स्वागत गरेका थिए।

विमानस्थलमा खेलाडीहरूले समर्थकहरूसँग भेटघाट गरे, सेल्फी खिचे र हस्ताक्षर वितरण गरे। त्यसपछि राष्ट्रिय टोलीका खेलाडी र प्रशिक्षकहरूलाई खुला ट्रकमा राखेर राजधानीका मुख्य सडक हुँदै विजय परेड निकालिएको थियो। सडकका दुवैतर्फ सर्वसाधारणको बाक्लो उपस्थिति देखिन्थ्यो। कतै राष्ट्रिय झण्डा फहराइँदै थियो भने कतै ढोलक, बाजागाजा र सांस्कृतिक नृत्यमार्फत टोलीको सम्मान गरिएको थियो।

घाम लागेको दिउँसोभरि समर्थकहरूले गीत गाए, नाचे र आफ्नो टोलीप्रति गर्व व्यक्त गरे। धेरैले यो दिनलाई केप भर्डेको खेलकुद इतिहासकै सबैभन्दा गौरवपूर्ण क्षणका रूपमा चित्रण गरेका छन्। कतिपय वृद्ध समर्थकले यस्तो दिन देख्न पाउँदा जीवन सफल भएको प्रतिक्रिया दिएका थिए भने युवा पुस्ताले यो सफलताले नयाँ सपना देख्न प्रेरणा दिएको बताएका छन्।

टोलीका अनुभवी डिफेन्डर पिको लोपेसले समर्थकलाई सम्बोधन गर्दै यो सफलता सम्पूर्ण देशको भएको बताए। उनले भने, “केप भर्डेको लागि हामीले सबैथोक दियौं।” उनका अनुसार खेलाडीहरूले प्रत्येक खेलमा आफ्नो देशको प्रतिष्ठालाई पहिलो प्राथमिकतामा राखेर मैदानमा संघर्ष गरेका थिए।

यस वर्ष पहिलो पटक विश्वकप खेल्ने अवसर पाएको केप भर्डेले प्रतियोगिताभर साहसिक प्रदर्शन गरेको थियो। विशेषगरी अर्जेन्टिनाविरुद्धको खेलले विश्वभर चर्चा पायो। स्टार खेलाडीहरूले भरिएको टोलीविरुद्ध अतिरिक्त समयसम्म प्रतिस्पर्धात्मक प्रदर्शन गर्नु आफैंमा ठूलो उपलब्धिका रूपमा हेरिएको छ। यद्यपि टोली अन्ततः प्रतियोगिताबाट बाहिरिएको भए पनि उनीहरूको प्रदर्शनले समर्थक र फुटबल विश्लेषकबाट प्रशंसा बटुलेको छ।

यही समयमा केप भर्डेको पुरुष बास्केटबल टोलीले पनि अर्को ऐतिहासिक उपलब्धि हासिल गरेको छ। विश्वकप छनोटको दोस्रो चरणमा प्रवेश गरेपछि देशमा खेलकुदप्रतिको उत्साह झन् बढेको छ। शनिबार महत्वपूर्ण खेलमा सफलता हात पारेको टोलीले आइतबार लिबियालाई पराजित गर्दै आफ्नो उत्कृष्ट लयलाई निरन्तरता दिएको थियो।

बास्केटबल टोलीका लागि पनि यो उपलब्धि विशेष मानिएको छ। सन् २०२३ मा पहिलो पटक फिबा विश्वकपमा सहभागी भएको केप भर्डे अहिले २०२७ को विश्वकपमा पुनः छनोट हुने लक्ष्यसहित अघि बढिरहेको छ। लगातारको प्रगतिले केप भर्डे अफ्रिकाको उदाउँदो खेल राष्ट्रका रूपमा स्थापित हुँदै गएको विश्लेषण गरिएको छ।

बास्केटबल टोलीका मुख्य प्रशिक्षक इमानुएल ट्रोभोडाले फुटबल टोलीको सफलताले सम्पूर्ण खेल समुदायलाई प्रेरित गरेको बताए। उनले भने, “भिभा केप भर्डे। यो ऐतिहासिक छ। यो महत्त्वपूर्ण छ। हाम्रो फुटबल टोली पार्टीको लागि देश फर्किएको छ।” उनका अनुसार विभिन्न खेलमा प्राप्त सफलताले देशका बालबालिका र युवामा खेलकुदप्रतिको आकर्षण बढाउने विश्वास गरिएको छ।

विश्लेषकहरूका अनुसार केप भर्डेको पछिल्लो सफलता योजनाबद्ध खेल विकास, विदेशमा व्यावसायिक रूपमा खेलिरहेका खेलाडीहरूको योगदान र राष्ट्रिय टोलीप्रतिको बलियो प्रतिबद्धताको परिणाम हो। सानो जनसंख्या भए पनि प्रतिभाको सही व्यवस्थापन, अनुशासित प्रशिक्षण र स्पष्ट रणनीतिका कारण केप भर्डेले अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा आफूलाई प्रतिस्पर्धी टोलीका रूपमा स्थापित गर्न सफल भएको छ।

विश्वकपमा पहिलो सहभागिता, अर्जेन्टिनाजस्तो बलियो टोलीविरुद्धको प्रभावशाली प्रदर्शन र त्यससँगै बास्केटबलमा प्राप्त अर्को उपलब्धिले केप भर्डेका लागि यो वर्ष अविस्मरणीय बनेको छ। स्वतन्त्रता दिवसकै अवसरमा दुई राष्ट्रिय टोलीले देशलाई दिएको सफलताले नागरिकमा नयाँ आशा, आत्मविश्वास र राष्ट्रिय एकताको भावना थप बलियो बनाएको छ। अहिले केप भर्डेमा केवल खेलाडीहरूको विजयको उत्सव मात्र होइन, सानो देशले ठूलो सपना पूरा गर्न सक्छ भन्ने विश्वासको पनि उत्सव मनाइँदै छ।