फिफामा शक्ति संघर्ष, इन्फान्टिनो संकटमा
काठमाडौं। विश्व फुटबलको सर्वोच्च निकाय फिफाका अध्यक्ष जियानी इन्फान्टिनोमाथि नेतृत्वलाई लिएर दबाब बढ्दै गएको छ। फिफाका प्रमुख प्रतियोगितामा निजी लगानी भित्र्याउने विवादास्पद योजनाका कारण उनीमाथि विभिन्न राष्ट्रिय तथा महादेशीय फुटबल संघको असन्तुष्टि बढेको हो।
फिफाले निजी लगानीकर्तालाई प्रतियोगितासँग सम्बन्धित व्यावसायिक संरचनामा स्वामित्व दिने प्रस्ताव अघि सारेपछि युरोपेली फुटबलमा त्यसको तीव्र विरोध भएको थियो। योजना पछि फिर्ता लिइए पनि त्यसले इन्फान्टिनोको नेतृत्वप्रति उठेको प्रश्न भने समाप्त भएको छैन।
इंग्लिस फुटबल एसोसिएसन (एफए)ले इन्फान्टिनोलाई दिँदै आएको समर्थन फिर्ता लिने तयारी गरेको बीबीसीले जनाएको छ। एफएले यसबारे औपचारिक जानकारीसहित पत्र पठाउने तयारी गरिरहेको बताइएको छ। यसअघि वेल्स फुटबल संघले पनि इन्फान्टिनोप्रतिको समर्थन फिर्ता गरिसकेको छ।
विवादित योजनालाई लिएर युरोपेली फुटबल महासंघ (युइएफए) पनि आक्रामक बनेको छ। युइएफएले आवश्यक परे फिफाविरुद्ध कानुनी प्रक्रिया अघि बढाउने संकेत दिएको छ।
युइएफएले फिफालाई पठाएको पत्रमा विवादित योजनासँग सम्बन्धित कानुनी मुद्दा, मध्यस्थता वा नियामक निकायमा उजुरी गर्ने सम्भावनाबारे गम्भीर रूपमा विचार भइरहेको उल्लेख गरेको छ।
योजनासँग सम्बन्धित सबै कागजात र विद्युतीय अभिलेख सुरक्षित राख्न पनि फिफालाई भनिएको छ। इमेल, सन्देश आदानप्रदान, बैठकका विवरण तथा अन्य डिजिटल सामग्री नष्ट नगर्न युइएफएको आग्रह छ।
यसअघि युइएफए र उत्तर तथा मध्य अमेरिकी तथा क्यारेबियन फुटबल महासंघ (कोनकाकाफ)ले संयुक्त रूपमा निजी लगानीसम्बन्धी प्रस्तावप्रति असहमति जनाएका थिए।
फिफाले ‘फिफा फर्वार्ड इन्टरप्राइज’ नामक छुट्टै व्यावसायिक संस्था स्थापना गर्ने अवधारणा अघि सारेको थियो। विश्वकपसहित फिफाका प्रमुख प्रतियोगिताको व्यावसायिक गतिविधि यही संस्थामार्फत सञ्चालन गर्ने योजना थियो।
त्यस संस्थामा बाह्य निजी लगानीकर्तालाई अल्पमत स्वामित्व बिक्री गर्ने प्रस्तावसमेत समावेश थियो। यसले फिफाका प्रतियोगिताको व्यावसायिक नियन्त्रण र भविष्यमा निजी क्षेत्रको प्रभावबारे प्रश्न उठाएको थियो।
फिफा नेतृत्वले भने यसलाई नयाँ लगानी र व्यावसायिक अवसर विस्तार गर्ने माध्यमका रूपमा अघि बढाएको थियो।
बीबीसी स्पोर्टका अनुसार इन्फान्टिनोले फिफाका २११ सदस्य संघलाई पत्र पठाउँदै प्रस्तावको समर्थन गरे प्रत्येक संघले ४ करोड अमेरिकी डलरसम्म प्राप्त गर्न सक्ने संकेत दिएका थिए।
प्रारम्भिक २ करोड डलर उपलब्ध गराउन निश्चित समयभित्र समर्थन जनाउनुपर्ने प्रस्तावसमेत अघि सारिएको बताइएको छ। यही आर्थिक प्रस्तावले फिफाभित्र शक्ति सन्तुलन र निर्णय प्रक्रियामाथि थप प्रश्न उठाएको छ।
योजनामा अमेरिकी भेन्चर क्यापिटल कम्पनी ‘थ्राइभ इटरनल’ प्रमुख लगानीकर्ता समूहको नेतृत्व गर्न सक्ने चर्चा थियो। उक्त कम्पनी जोशुआ कुशनरले स्थापना गरेका हुन्। उनी अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पका ज्वाइँ जारेड कुशनरका भाइ हुन्।
इन्फान्टिनोमाथिको दबाबमा युरोपसँगै एसियाली फुटबलको धारणा पनि महत्वपूर्ण बन्न थालेको छ। एसियाली फुटबल महासंघ (एएफसी)ले युइएफए र कोनकाकाफसँग ऐक्यबद्धता जनाएको छ।
तर अफ्रिका, दक्षिण अमेरिका र ओसियानियाका फुटबल महासंघले भने अहिलेसम्म इन्फान्टिनोको योजनाको सार्वजनिक रूपमा विरोध गरेका छैनन्।
अर्कोतर्फ कतार, लेबनान, कुवेत र श्रीलंकाले इन्फान्टिनोको नेतृत्वप्रति आफ्नो समर्थन कायमै रहेको बताएका छन्। यसले फिफाभित्रको शक्ति समीकरण अझै विभाजित रहेको संकेत गरेको छ।
इन्फान्टिनो आगामी मार्चसम्म पदमा कायम रहेमा फिफा अध्यक्षका रूपमा चौथो तथा अन्तिम कार्यकालका लागि पुनः उम्मेदवार बन्न सक्नेछन्। त्यसका लागि २११ सदस्य राष्ट्रमध्ये कम्तीमा १०६ मत आवश्यक पर्नेछ।
फिफाको मत संरचनामा युरोपेली फुटबल महासंघसँग ५५ मत छन्। अफ्रिकासँग ५४, एसियासँग ४६, कोनकाकाफसँग ३५, ओसियानियासँग ११ र दक्षिण अमेरिकासँग १० मत छन्।
यस समीकरणमा युरोपको विरोध महत्वपूर्ण भए पनि इन्फान्टिनोको भविष्य निर्धारण गर्न अन्य महादेशका संघहरूको भूमिका निर्णायक हुन सक्छ।
फिफा काउन्सिलका ३७ सदस्यको संरचनाले पनि इन्फान्टिनोका लागि चुनौती सिर्जना गर्न सक्ने देखिन्छ। काउन्सिलका कम्तीमा १९ सदस्यले आपत्कालीन बैठकको माग गरेमा निश्चित समयभित्र बैठक बोलाउनुपर्ने व्यवस्था छ।
त्यस्तो बैठक बोलाइएमा इन्फान्टिनोको नेतृत्व, निजी लगानीसम्बन्धी योजना र फिफाको निर्णय प्रक्रियामाथि गम्भीर छलफल हुन सक्छ। त्यसक्रममा उनलाई पदबाट हट्न वा राजीनामा दिन दबाब सिर्जना हुन सक्ने सम्भावनासमेत चर्चा भइरहेको छ।
विभिन्न संघको असन्तुष्टि र कानुनी कारबाहीको चेतावनीका बाबजुद इन्फान्टिनोले तत्काल पदबाट हट्ने कुनै संकेत दिएका छैनन्।
अब उनको नेतृत्वका लागि सबैभन्दा ठूलो चुनौती युरोपको असन्तुष्टि व्यवस्थापन गर्नुका साथै अन्य महादेशीय संघको समर्थन कायम राख्नु हुनेछ। विशेषगरी आगामी अध्यक्षीय निर्वाचन नजिकिँदै गर्दा फिफाभित्रको वर्तमान शक्ति समीकरणमा हुने कुनै पनि परिवर्तनले इन्फान्टिनोको राजनीतिक भविष्यमा प्रत्यक्ष असर पार्न सक्छ।
फिफाका प्रतियोगिताको व्यावसायिक अधिकारमा निजी लगानी भित्र्याउने प्रस्ताव फिर्ता भए पनि त्यसले उठाएका प्रश्न भने अझै बाँकी छन्। निजी क्षेत्रको सहभागिता, फिफाको निर्णय प्रक्रिया, आर्थिक पारदर्शिता र अध्यक्षको अधिकारसम्बन्धी विवाद अब आगामी दिनमा फिफाको प्रमुख बहस बन्ने देखिएको छ।
