काठमाडौं । शक्तिशाली टाइफुन ‘डल्फिन’ पूर्वी चीनको तटीय क्षेत्रतर्फ अघि बढेसँगै चीनले आपत्कालीन तयारीलाई तीव्र बनाएको छ।

आँधीको सम्भावित प्रभावबाट जनधनको क्षति रोक्न प्रभावित क्षेत्रका चार लाखभन्दा बढी मानिसलाई सुरक्षित स्थानमा सारिएको छ भने साङ्घाईका दुई प्रमुख विमानस्थलबाट सञ्चालन हुने १ हजार ३०० भन्दा बढी उडान रद्द गरिएको छ।

टाइफुनको प्रभाव बढ्दै गएपछि चीनका तटीय प्रान्तमा हवाई तथा जल यातायात प्रभावित भएको छ। साङ्घाईका होङकियाओ र पुडोङ विमानस्थलले आइतबारका लागि निर्धारित करिब ६० प्रतिशत उडान रद्द गरेका छन्। आँधीको गति र वर्षाको अवस्था हेरेर थप उडान स्थगित हुनसक्ने सम्भावना पनि रहेको अधिकारीहरूले बताएका छन्।

आँधीको बाहिरी घेराले शनिबार ताइवानको उत्तरी क्षेत्रमा प्रवेश गर्दा त्यहाँ व्यापक वर्षा भएको थियो। प्रतिकूल मौसमका कारण ताइवानका केही वायुसेवा कम्पनीले चीनतर्फ जाने उडानहरू पनि रद्द गरेका छन्। यसले पूर्वी एसियाली क्षेत्रमा हवाई यातायात प्रभावित हुने क्रम बढेको देखाएको छ।

आइतबार बिहानसम्म टाइफुन ‘डल्फिन’को अधिकतम निरन्तर हावाको गति प्रतिघण्टा करिब १६२ किलोमिटर पुगेको अनुमान गरिएको थियो। आँधीसँगै तीव्र वर्षा भइरहेकाले तटीय तथा पहाडी क्षेत्रमा बाढी र पहिरोको जोखिम बढेको मौसम अधिकारीहरूले बताएका छन्।

मौसमविद्हरूका अनुसार आँधी आइतबार अबेरसम्म झेजियाङ प्रान्त तथा छिमेकी फुजियान प्रान्तको उत्तरी क्षेत्रमा पुग्ने अनुमान गरिएको छ। आँधीको प्रभावका कारण आगामी केही दिन ती क्षेत्रमा भारी वर्षा हुनसक्नेछ।

पूर्वानुमानअनुसार कतिपय क्षेत्रमा २०० देखि ४०० मिलिमिटरसम्म वर्षा हुनसक्ने सम्भावना छ। छोटो अवधिमा ठूलो मात्रामा वर्षा हुने भएकाले नदी तथा खोलानालामा पानीको सतह बढ्नुका साथै शहरी क्षेत्रमा डुबान र पहाडी क्षेत्रमा पहिरोको जोखिम उच्च रहने चेतावनी दिइएको छ।

आँधीको सम्भावित जोखिमलाई ध्यानमा राख्दै चीनका विभिन्न क्षेत्रमा ठूलो संख्यामा मानिसलाई सुरक्षित स्थानमा सारिएको छ। झेजियाङ प्रान्तको ताइझोउ सहरबाट मात्रै शनिबार साँझसम्म करिब ३ लाख ९० हजार मानिसलाई जोखिमयुक्त क्षेत्रबाट अन्यत्र सारिएको थियो।

त्यस्तै, साङ्घाईका जोखिममा रहेका क्षेत्रबाट ३० हजारभन्दा बढी मानिसलाई सुरक्षित स्थानमा स्थानान्तरण गरिएको छ। यसरी विभिन्न क्षेत्रबाट चार लाखभन्दा बढी मानिसलाई सुरक्षित स्थानमा सारिएको अधिकारीहरूले बताएका छन्।

स्थानीय प्रशासनले विशेषगरी समुद्र नजिकका बस्ती, तल्लो भूभाग र बाढी तथा पहिरोको उच्च जोखिम भएका क्षेत्रमा रहेका बासिन्दालाई प्राथमिकताका आधारमा सुरक्षित स्थानमा पुर्‍याएको छ।

टाइफुनको प्रभाव हवाई यातायातमा मात्र सीमित छैन। झेजियाङका अधिकारीहरूले फेरी, क्रुजलगायतका जल यातायातका गतिविधि पूर्ण रूपमा स्थगित गरेका छन्।

समुद्रमा तीव्र हावा र ठूलो छाल आउन सक्ने भएकाले यात्रु तथा चालक दलको सुरक्षालाई ध्यानमा राखेर जल यातायात बन्द गरिएको हो। बन्दरगाह तथा तटीय क्षेत्रमा पनि उच्च सतर्कता अपनाइएको छ।

अधिकारीहरूले सम्भावित बाढी र पहिरोबाट बच्न स्थानीय बासिन्दालाई आवश्यक सावधानी अपनाउन आग्रह गरेका छन्। जोखिमयुक्त क्षेत्रमा अनावश्यक यात्रा नगर्न, स्थानीय प्रशासनको निर्देशन पालना गर्न तथा मौसमसम्बन्धी पछिल्ला सूचनामा ध्यान दिन भनिएको छ।

भारी वर्षा र तीव्र हावाका कारण सडक, विद्युत् सेवा तथा अन्य पूर्वाधार प्रभावित हुनसक्ने जोखिमसमेत बढेको छ। सम्भावित क्षति र आपत्कालीन अवस्थालाई ध्यानमा राख्दै उद्धार तथा राहत टोलीलाई तयारी अवस्थामा राखिएको छ।

बाढी र पहिरोको जोखिम भएका क्षेत्रमा स्थानीय प्रशासनले निगरानी बढाएको छ। नदी तथा जलाशयको पानीको सतहमा निरन्तर निगरानी राख्नुका साथै आवश्यक परे थप स्थानबाट मानिसलाई सुरक्षित क्षेत्रमा सार्ने तयारी गरिएको छ।

चीनतर्फ अघि बढ्नुअघि नै टाइफुनको बाहिरी घेराको प्रभाव ताइवानमा देखिएको थियो। उत्तरी ताइवानमा शनिबार भारी वर्षा भएको थियो। प्रतिकूल मौसमका कारण केही हवाई उडान प्रभावित भए।

मौसम प्रणालीको विस्तारका कारण आँधीको प्रत्यक्ष प्रभाव पर्ने क्षेत्रबाहेक आसपासका क्षेत्रमा पनि वर्षा र तीव्र हावाको असर देखिनसक्ने मौसमविद्हरूले बताएका छन्।

टाइफुन ‘डल्फिन’को सम्भावित मार्ग पूर्वी चीनका घना बस्ती तथा आर्थिक गतिविधि बढी हुने क्षेत्रतर्फ रहेकाले अधिकारीहरूले विशेष सतर्कता अपनाएका छन्। साङ्घाईजस्ता ठूला सहरमा हवाई यातायात प्रभावित हुनुका साथै तटीय क्षेत्रमा जल यातायात बन्द हुँदा दैनिक जनजीवनमा समेत असर परेको छ।

आँधीको वास्तविक प्रभाव त्यसको मार्ग, हावाको गति र वर्षाको तीव्रतामा निर्भर रहने भएकाले चिनियाँ अधिकारीहरूले परिस्थिति निरन्तर मूल्यांकन गरिरहेका छन्। मौसम अवस्था थप खराब भएमा उडान तथा जल यातायातमा लगाइएको प्रतिबन्ध लम्बिन सक्ने र जोखिमयुक्त क्षेत्रबाट थप मानिसलाई सुरक्षित स्थानमा सार्न सकिने बताइएको छ।

यसबीच स्थानीय प्रशासनले नागरिकलाई हल्लाको पछि नलागी आधिकारिक सूचनामात्र पछ्याउन र आपत्कालीन अवस्थामा प्रशासनले दिएको निर्देशन तत्काल पालना गर्न आग्रह गरेको छ।

अहिलेको प्राथमिकता मानवीय क्षति रोक्नु र आँधीको प्रभावबाट प्रभावित हुनसक्ने क्षेत्रमा पूर्वतयारी बलियो बनाउनु रहेको अधिकारीहरूको भनाइ छ।