काठमाडौं। भोटेकोशी बाढीपछि रसुवागढी हाकु प्रहरी चौकीमा कार्यरत जवान राजेन्द्र महतराको अवस्थाबारे कुनै जानकारी छैन। प्युठान घर भएका उनको परिवारको आँखा भने छोराको खबरको प्रतिक्षामा छ। 

सरकारले भोटेकोशी बाढी प्रभावित क्षेत्रमा हजारौँ सुरक्षाकर्मी परिचालन गरेको छ। हेलिकप्टरका उडान भएका छन्। सयौँ हजारौँ नागरिकको उद्धार गरिएको विवरण सार्वजनिक भइरहेको छ। खोजी तथा उद्धारको दायरा तल्लो तटीय क्षेत्रसम्म विस्तार गरिएको भनिएको छ।

तर यी सबै तथ्यांकबीच प्युठानको झिम्रुक गाउँपालिका-२ मुल्पानीमा एउटा परिवार भने छोरा फर्किने आशामा रात दिन बिताइरहेको छ। त्यो परिवारले सोधिरहेको छ, ‘हाम्रो मान्छे कहाँ छ?’

रसुवागढी हाकु प्रहरी चौकीमा कार्यरत नेपाल प्रहरीका जवान राजेन्द्र महतरा भोटेकोशीमा आएको विनाशकारी बाढीपछि बेपत्ता छन्। बाढी आएको दिनदेखि परिवारले राजेन्द्रको अवस्थाबारे कुनै ठोस खबर पाउन सकेको छैन।

दिन बित्दै गए पनि उनको मोबाइलबाट फोन आएको छैन। चौकीबाट पनि परिवारलाई आश्वस्त पार्ने गरी कुनै निश्चित खबर पुगेको छैन। 

बाढी आएको दिनदेखि परिवारका सदस्यहरूको दैनिकी फेरिएको छ। पहिले सामान्य रूपमा चल्ने घर अहिले फोनको घन्टीको प्रतीक्षामा छ। मोबाइल बज्दा सबैको ध्यान त्यतैतिर जान्छ। मनमा एउटै कुरा खेल्छ, ‘सायद राजेन्द्रको खबर आयो कि?’

तर हरेकपटक फोन अर्कै खबरका लागि आउँछ।

सरकारले प्रभावित क्षेत्रमा ठूलो संख्यामा सुरक्षाकर्मी परिचालन गरिएको बताइरहेको छ। हेलिकप्टरमार्फत खोज तथा उद्धार भइरहेको छ। विभिन्न स्थानबाट मानिसहरूको उद्धार भइरहेको विवरण पनि सार्वजनिक भएका छन्।

परिवारले सरकारका यी प्रयासप्रति प्रश्न उठाएको होइन। उनीहरू भन्छन्-उद्धारमा खटिएका सुरक्षाकर्मी र राज्यका सबै संयन्त्रप्रति सम्मान छ।

तर उनीहरूको प्रश्न अझ व्यक्तिगत छ। ‘हजारौँ सुरक्षाकर्मी परिचालन भए भनिएको छ, तर राजेन्द्र हराएको सम्भावित क्षेत्रमा कति जना पुगे? कुन-कुन ठाउँमा खोजी भयो?  नदीको कुन भागसम्म खोजियो? ड्रोन, गोताखोर, खोजी तालिमप्राप्त कुकुर वा विशेष उद्धार टोली परिचालन भयो कि भएन? राजेन्द्रको खोजीको जिम्मेवारी कुन निकायले लिएको छ?’

परिवारलाई अहिले यिनै प्रश्नको उत्तर चाहिएको छ।

उनीहरूलाई सरकारी विज्ञप्तिमा आउने ठूलो संख्या हेर्नुभन्दा राजेन्द्रको खोजी कहाँ पुग्यो भन्ने वास्तविक जानकारी चाहिएको छ।

‘हामीलाई हेलिकप्टर उडेको हेर्नु छैन,’ राजेन्द्रको परिवार भन्छ। 

राजेन्द्रको परिवारको पीडा केवल एउटा बेपत्ता व्यक्तिको परिवारको पीडा होइन। यो बाढीपछि आफन्तको अवस्थाबारे अनिश्चिततामा बाँचिरहेका सबै परिवारको साझा पीडा हो।

आकाशमा हेलिकप्टर उडेको देख्दा खुसीभन्दा पनि एउटा प्रश्न उठ्छ,‘के यो हाम्रो राजेन्द्रलाई खोज्न गएको हो?’ राजेन्द्रको परिवारको दैनिकी हो यो। 

उद्धारका तस्वीर र विवरण सार्वजनिक हुँदा उनीहरूलाई आफ्ना मान्छे भेटिएको खबरको प्रतीक्षा हुन्छ। उनीहरूलाई ‘खोजी कार्य जारी छ’ भन्ने सामान्य जवाफभन्दा ‘यहाँ खोजी भयो, यहाँ भेटिएन, अब यहाँ खोजिँदैछ’ भन्ने स्पष्ट सूचना चाहिएको छ।

राजेन्द्र महतरा झिम्रुक गाउँपालिका-२, मुल्पानी, प्युठानका बासिन्दा हुन्। उनी नेपाल प्रहरीमा जवान पदमा कार्यरत छन् र हाल रसुवागढी हाकु प्रहरी चौकीमा खटिएका थिए। कर्तव्य निर्वाहका क्रममा रसुवामा रहेका राजेन्द्र भोटेकोशीमा आएको विनाशकारी बाढीपछि बेपत्ता भएका हुन्। 

अरूका लागि राजेन्द्र एक प्रहरी जवान हुन्, तर उनको परिवारका लागि उनी घरको महत्वपूर्ण सदस्य, भरोसा र भविष्यसँग जोडिएको व्यक्ति हुन्। बाढीपछि उनी सम्पर्कविहीन भएपछि परिवारको दैनिकी नै बदलिएको छ। हरेक फोनको घन्टीमा राजेन्द्रको खबर आउने आशा हुन्छ, तर अहिलेसम्म उनको अवस्थाबारे ठोस जानकारी नआउँदा परिवार गहिरो चिन्ता र अनिश्चिततामा छ।

कर्तव्य निर्वाहका क्रममा रसुवाको कठिन भूगोलमा खटिएका राजेन्द्र बाढीपछि सम्पर्कविहीन हुँदा उनको परिवार हजारौँ किलोमिटर टाढाबाट उनको खबरको प्रतीक्षा गरिरहेको छ। प्रहरीको पोसाक लगाएर नागरिकको सुरक्षामा खटिने राजेन्द्र अहिले आफैँ उद्धार र खोजीको प्रतीक्षामा छन्।

जीवित अवस्थामा भेटिए त्यो परिवारका लागि संसारकै ठूलो खुसी हुनेछ। तर यदि अवस्था त्यसविपरीत भयो भने पनि परिवारलाई सत्य जान्ने अधिकार छ।

‘हाम्रो मान्छे कहाँ छ?’ भन्ने प्रश्नको जवाफ पाउने अधिकार उनीहरूको हो। यो सरकारविरुद्धको प्रश्न होइन।  राजेन्द्रको परिवारले आफ्नो मागलाई कुनै राजनीतिक विरोधका रूपमा लिन नहुने बताएको छ।

उनीहरू सरकार असफल भएको घोषणा गर्न चाहँदैनन्। उद्धारमा खटिएका सुरक्षाकर्मीलाई दोष दिन पनि चाहँदैनन्। ‘सरकारले परिचालन गरेको स्रोत-साधन बेपत्ता नागरिकको खोजीमा पनि परिणाम देखिने गरी प्रयोग होस्,’ उनीहरुको माग हो यो। 

परिवारलाई वास्तविक अवस्थाबारे जानकारी दिइयोस्। खोजीको प्रगति बताइयोस्। सम्भावित स्थानहरू व्यवस्थित रूपमा खोजियोस्। र बेपत्ता नागरिकको खोजीलाई उद्धार अभियानको सर्वोच्च प्राथमिकतामा राखियोस्।

किनकि एउटा सरकारी तथ्यांकमा राजेन्द्र एउटा नाम हुन सक्छन्। तर प्युठानको मुल्पानीमा उनको परिवारका लागि उनी सम्पूर्ण संसार हुन्।

‘हामी अझै पर्खिरहेका छौँ,’उनको परिवारले हरेक समय भन्ने वाक्य। भोटेकोशीको पानी विस्तारै घट्दै जाला। उद्धार टोलीहरू अर्को क्षेत्रमा पुग्लान्। समाचारका शीर्षक फेरिँदै जालान्। सरकारी तथ्यांक पनि बढ्दै जाला।

तर मुल्पानीको एउटा घरमा भने प्रतीक्षा त्यहीँ रोकिएको छ।

राजेन्द्र महतरासहित भोटेकोशी बाढीपछि बेपत्ता भएका प्रत्येक नागरिकको खोजीलाई तीव्र बनाइयोस्। सम्भावित हरेक स्थान अन्तिम सीमासम्म खोजियोस्। परिवारलाई वास्तविक अवस्थाबारे जानकारी दिइयोस्।