काठमाडौं। विश्वप्रसिद्ध गीत ‘टोटल इक्लिप्स अफ द हार्ट’की गायिका बोनी टाइलरको पार्थिव शरीर उनको जन्मभूमि वेल्स ल्याइएपछि शनिबार सयौं प्रशंसकले सडकमा उभिएर अन्तिम श्रद्धाञ्जली दिए।

७५ वर्षको उमेरमा गत जुलाई ८ मा पोर्चुगलको फारोस्थित अस्पतालमा निधन भएकी टाइलरको कफिन वेल्सको झन्डाले ढाकेर मम्बल्स क्षेत्रमा ल्याइएको थियो। उनको अन्तिम यात्रा हेर्न स्थानीय बासिन्दासँगै बेलायतका विभिन्न स्थानबाट प्रशंसकहरू पुगेका थिए।

मम्बल्सका सडकमा मानिसहरू लामबद्ध भएर टाइलरको कफिन बोकेको शववाहनलाई नियालेका थिए। कतिपयले फूलका गुच्छा लिएर श्रद्धाञ्जली अर्पण गरेका थिए भने केहीले उनका चर्चित गीत सम्झिँदै सम्मान व्यक्त गरेका थिए। उनको पूर्वनिवास आसपास पनि प्रशंसकको उल्लेख्य उपस्थिति थियो।

टाइलरको निधनपछि उनको पार्थिव शरीर पहिलोपटक गृहक्षेत्रमा ल्याइएको हो। शनिबारको कार्यक्रम औपचारिक अन्त्येष्टि नभई सार्वजनिक रूपमा श्रद्धाञ्जली व्यक्त गर्ने अवसरका रूपमा आयोजना गरिएको थियो।

टाइलर पोर्चुगलको फारोमा बस्दै आएकी थिइन्। गत मे महिनामा उनलाई आन्द्रासम्बन्धी आकस्मिक शल्यक्रियाका लागि अस्पताल भर्ना गरिएको थियो। उपचारकै क्रममा उनको स्वास्थ्यमा जटिलता देखिएपछि जुलाई ८ मा उनको निधन भएको थियो।

परिवारले उनको निधनको पुष्टि गरेपछि विश्वभरका संगीतकर्मी, प्रशंसक र सांगीतिक संस्थाहरूले टाइलरप्रति श्रद्धाञ्जली व्यक्त गरेका थिए।

बोनी टाइलरको वास्तविक नाम गायनर हप्किन्स थियो। उनको जन्म सन् १९५१ जुन ८ मा वेल्सको स्क्युएनमा भएको थियो। कोइला खानीमा काम गर्ने परिवारमा जन्मिएकी उनी तीन दिदीबहिनी र दुई दाजुभाइसँग हुर्किएकी थिइन्।

बाल्यकालदेखि नै संगीतप्रति रुचि राख्ने टाइलरले स्थानीय स्तरबाट गायन यात्रा सुरु गरेकी थिइन्। सन् १९७० को दशकमा ‘लस्ट इन फ्रान्स’ र ‘इट्स अ हार्टएक’ जस्ता गीतमार्फत उनको नाम बेलायतबाहिर समेत फैलिन थालेको थियो।

उनको सबैभन्दा ठूलो विशेषता भनेको उनको आवाज थियो। गहिरो, कर्कश र शक्तिशाली स्वरले उनलाई समकालीन पप तथा रक गायिकाभन्दा फरक बनाएको थियो। स्वरसम्बन्धी समस्याका कारण सन् १९७० को दशकमा गरिएको शल्यक्रियापछि उनको आवाज अझ कर्कश बनेको थियो। पछि यही स्वर उनको सांगीतिक पहिचानको प्रमुख हिस्सा बन्यो।

टाइलरको सांगीतिक करिअरको सबैभन्दा ठूलो सफलता सन् १९८३ मा आयो। अमेरिकी गीतकार तथा संगीतकार जिम स्टाइनम्यानले लेखेको ‘टोटल इक्लिप्स अफ द हार्ट’ टाइलरको आवाजमा सार्वजनिक भएपछि विश्वभर लोकप्रिय भयो।

गीत बेलायत र अमेरिकालगायत प्रमुख संगीत बजारका चार्टमा शीर्ष स्थानमा पुग्यो। नाटकीय संगीत, शक्तिशाली स्वर र प्रभावशाली भिडियोका कारण गीतले १९८० को दशकको पप संगीतमा विशेष स्थान बनायो।

दशकौं बितिसक्दा पनि उक्त गीतको लोकप्रियता घटेको छैन। विशेषगरी सूर्यग्रहणका समयमा गीतको शीर्षक र विषयवस्तुका कारण यसको चर्चा पुनः बढ्ने गरेको छ। सन् २०२४ को उत्तर अमेरिकी सूर्यग्रहणका क्रममा पनि गीत व्यापक रूपमा सुनिएको थियो। गीतले डिजिटल स्ट्रिमिङ प्लेटफर्ममा एक अर्बभन्दा बढी स्ट्रिम पार गरिसकेको बताइएको छ।

टाइलरलाई ‘टोटल इक्लिप्स अफ द हार्ट’ले विश्वव्यापी ख्याति दिलाए पनि उनको परिचय त्यही एउटा गीतमा सीमित थिएन।

सन् १९७७ मा सार्वजनिक भएको ‘इट्स अ हार्टएक’ उनको प्रारम्भिक अन्तर्राष्ट्रिय सफलतामध्ये प्रमुख थियो। गीत बेलायत, अमेरिका र अन्य मुलुकमा अत्यधिक लोकप्रिय भयो।

त्यसैगरी ‘होल्डिङ आउट फर अ हिरो’ले उनको रक तथा पप संगीतको पहिचानलाई थप बलियो बनायो। चलचित्र ‘फुटलुस’मा समावेश भएपछि यो गीतले अन्तर्राष्ट्रिय रूपमा थप लोकप्रियता हासिल गर्‍यो।

लामो सांगीतिक यात्रामा टाइलरले १८ वटा स्टुडियो एल्बम सार्वजनिक गरेकी थिइन्। उनको अन्तिम स्टुडियो एल्बम ‘द बेस्ट इज यट टु कम’ सन् २०२१ मा सार्वजनिक भएको थियो। पछिल्ला वर्षमा पनि उनी संगीतबाट टाढा भएकी थिइनन्।

टाइलर तीनपटक प्रतिष्ठित ग्रामी अवार्डका लागि मनोनयनमा परेकी थिइन्। उनको विशिष्ट स्वर र रक तथा पप संगीतमा पुर्‍याएको योगदानले उनलाई अमेरिकी संगीत बजारमा समेत बलियो पहिचान दिलाएको थियो।

उनले आफ्नो करिअरमा विभिन्न अन्तर्राष्ट्रिय कलाकारसँग सहकार्य गरेकी थिइन्। लामो समयसम्म मञ्चमा सक्रिय रहेकी टाइलरले आफ्नो विशिष्ट प्रस्तुति र आवाजका कारण विश्वभर ठूलो प्रशंसक वर्ग बनाएकी थिइन्।

सन् २०१३ मा टाइलरले युरोभिजन गीत प्रतियोगितामा बेलायतको प्रतिनिधित्व गरेकी थिइन्। उनले ‘बिलिभ इन मी’ गीत प्रस्तुत गरेकी थिइन् र प्रतियोगितामा १९औं स्थान हासिल गरेकी थिइन्।

युरोभिजनमा सहभागी हुँदा उनी दशकौं लामो सांगीतिक करिअर बनाइसकेकी स्थापित कलाकार थिइन्। त्यसैले उनको सहभागिता बेलायतको सांगीतिक इतिहासमा परिचित कलाकारको अन्तर्राष्ट्रिय मञ्चमा पुनरागमनका रूपमा पनि हेरिएको थियो।

संगीत क्षेत्रमा पुर्‍याएको योगदानको सम्मानस्वरूप टाइलरलाई ‘मेम्बर अफ द अर्डर अफ द ब्रिटिस एम्पायर’ अर्थात् एमबीई सम्मान प्रदान गरिएको थियो।

उनको एमबीई सम्मान सन् २०२२ को ‘क्वीन्स बर्थडे अनर्स’मा घोषणा गरिएको थियो भने सम्मान औपचारिक रूपमा सन् २०२३ मा प्रदान गरिएको थियो।

टाइलरको औपचारिक अन्तिम बिदाइका लागि सोमबार स्वान्जी मिन्स्टरमा उनको जीवन र सांगीतिक यात्राको सम्झनामा विशेष कार्यक्रम आयोजना गरिनेछ। कार्यक्रममा परिवार, आफन्त तथा निम्त्याइएका व्यक्तिहरू सहभागी हुनेछन्।

सर्वसाधारणले भने सेन्ट डेभिड्स स्क्वायरमा राखिने ठूलो पर्दामार्फत कार्यक्रम हेर्न सक्ने व्यवस्था गरिएको छ। कार्यक्रमपछि उनको कफिन जन्मस्थान स्क्युएनतर्फ लगिनेछ। त्यसपछि परिवारको उपस्थितिमा निजी रूपमा अन्तिम संस्कार गरिनेछ।

शनिबार मम्बल्समा देखिएको जनसहभागिताले टाइलरको वेल्ससँग रहेको गहिरो सम्बन्धलाई समेत उजागर गरेको छ। विश्वभर ख्याति कमाएकी भए पनि उनले आफ्नो जन्मभूमिसँगको सम्बन्धलाई निरन्तर कायम राखेकी थिइन्।

बोनी टाइलरको सांगीतिक यात्रा सामान्य वेल्सेली परिवारबाट विश्व संगीतको मञ्चसम्म पुगेको प्रेरणादायी कथा हो। विशिष्ट कर्कश आवाजलाई उनले आफ्नै पहिचान बनाइन् र त्यही आवाजमार्फत पप, रक तथा ब्यालाड संगीतमा छुट्टै स्थान स्थापित गरिन्।

‘इट्स अ हार्टएक’ले उनलाई अन्तर्राष्ट्रिय बजारमा चिनायो, ‘टोटल इक्लिप्स अफ द हार्ट’ले विश्वस्तरीय स्टार बनायो भने ‘होल्डिङ आउट फर अ हिरो’ले उनको रक गायिकाको छविलाई थप बलियो बनायो।

टाइलरको निधनसँगै अन्तर्राष्ट्रिय संगीतले एउटा विशिष्ट आवाज गुमाएको छ। तर उनका चर्चित गीतहरू आज पनि विश्वभर सुनिन्छन्। विशेषगरी ‘टोटल इक्लिप्स अफ द हार्ट’ पुस्तौंसम्म लोकप्रिय रहने गीतका रूपमा स्थापित भइसकेको छ।

त्यसैले बोनी टाइलरको भौतिक जीवनको अन्त्य भए पनि उनको आवाज र संगीतले उनलाई लामो समयसम्म संगीतप्रेमीको स्मृतिमा जीवित राख्नेछ।