काठमाडौं। भोटेकोशी बाढीपछि जलविद्युत आयोजनाका सुरुङमा बेपत्ता भएकाहरूको खोजी ‘ब्रेक थ्रु’ नभएसम्म जारी रहने नेपाली सेनाले जनाएको छ ।

सोमबार सिंहदरबारस्थित राष्ट्रिय विपद् जोखिम न्यूनीकरण तथा व्यवस्थापन प्राधिकरणमा आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा सेनाका सहायक रथी सुवासजंग थापाले सबै प्रभावित सुरुङमा खोजी तथा उद्धारलाई निरन्तरता दिइने बताए ।

उनका अनुसार सरकारले खोजी रोक्ने निर्णय नगरेसम्म सुरुङभित्र उद्धार टोलीको प्रवेश र खोजी कार्य जारी रहनेछ । नेपाली सेना, सशस्त्र प्रहरी र विदेशी उद्धारकर्मी संयुक्त रूपमा प्रभावित आयोजनाका सुरुङ तथा पावर हाउसमा परिचालित छन् ।

भोटेकोशीमा आएको बाढीका कारण रसुवा र नुवाकोटका ११ वटा जलविद्युत आयोजना प्रभावित भएका छन् । स्वतन्त्र ऊर्जा उत्पादकहरूको संस्था नेपाल (इपान) का अनुसार आयोजना स्थल तथा विद्युत् सुरुङमा रहेका ८९८ जना मानिस सम्पर्कविहीन भएका छन् ।

रसुवामा रसुवागढी, रसुवा–भोटेकोशी, माथिल्लो मेलुङ–ए, लाङटाङ खोला, चिलिमे र मेलुङ खोला जलविद्युत आयोजना प्रभावित छन् । त्यस्तै नुवाकोटमा त्रिशूली, देवीघाट, माथिल्लो त्रिशूली–३ ए, माथिल्लो त्रिशूली–३ बी र मिडल त्रिशूली गङ्गा आयोजना बाढीबाट प्रभावित भएका छन् ।

उद्धारका क्रममा माथिल्लो त्रिशूली–१ को सुरुङबाट एक चिनियाँ नागरिकलाई जीवितै निकालिएको सेनाले जनाएको छ । उद्धार टोली सुरुङभित्र करिब ११५ मिटर पुगेपछि ती नागरिकलाई जीवित उद्धार गरिएको हो ।

२१६ मेगावाट क्षमताको उक्त आयोजनाको सुरुङभित्र उद्धारकर्मीलाई समेत अक्सिजन आवश्यक पर्ने अवस्था रहेको सहायक रथी थापाले बताए । त्यहाँ नेपाली र कोरियाली उद्धारकर्मीले संयुक्त रूपमा खोजी गरेका थिए ।

नुवाकोटस्थित माथिल्लो त्रिशूली–३ ए आयोजनाको पावर हाउसमा पनि उद्धार टोलीले ठूलो चुनौतीबीच काम गरिरहेको छ । सेनाका अनुसार त्यहाँ चारवटा स्काभेटर र तीनवटा वाटर पम्प प्रयोग गरिएको छ ।

उक्त आयोजनाबाट दुई जनालाई जीवितै उद्धार गरिएको थियो भने एक जनाको शव निकालिएको सेनाले जनाएको छ । पावर हाउसको प्रवेशद्वारसम्म पुग्नसमेत उद्धार टोलीलाई कठिन भएको थियो । ढोकाभित्र ठूलो मात्रामा लेदो पसेकाले थप समस्या भएको सेनाको भनाइ छ ।

सहायक रथी थापाका अनुसार सुरुङको करिब १७५ मिटरभित्र पावर हाउस रहेको र बाढी आएको करिब १० दिनपछि मात्रै उद्धार टोली त्यहाँ प्रवेश गर्न सफल भएको थियो ।

माथिल्लो त्रिशूली–३ बी आयोजनामा करिब ४० जना मानिस पुरिएको आशंका गरिएको छ । उनीहरूको खोजीका लागि सेनाका ९० जना सुरक्षाकर्मी अहिले पनि आयोजनास्थलमा परिचालित छन् ।

त्यहाँ म्यानपावर र साबेल प्रयोग गरेर लेदो तथा माटो हटाउने काम भइरहेको सेनाले जनाएको छ । आवश्यक ठाउँमा मिनी स्काभेटरसमेत प्रयोग गरिएको छ ।

त्रिशूली–३ ए हुँदै ३ बीको सुरुङसम्म पुग्ने गरी उद्धार टोलीले बाटो खोल्ने प्रयास गरिरहेको छ ।

सेनाले प्रभावित सबै जलविद्युत आयोजनाका सुरुङमा खोजी कार्यलाई प्राथमिकतामा राखेको जनाएको छ।

उद्धारमा प्राविधिक कठिनाइ, लेदो, पानी र सुरुङभित्रको अक्सिजनको अवस्थाले चुनौती थपे पनि खोजी कार्य भने तत्काल नरोकिने सेनाको भनाइ छ ।