काठमाडौं। नेकपा एमालेले चुनावी समीक्षा तथा पार्टी पुनर्गठनसम्बन्धी दुई छुट्टाछुट्टै प्रतिवेदन तयार पारेको छ। आज बसेको पार्टी पुनर्गठन कार्यदलको बैठकमा उपाध्यक्ष रामबहादुर थापा र महासचिव शंकर पोखरेलले छुट्टाछुट्टै प्रतिवेदन पेस गरे।

केन्द्रीय कार्यालय च्यासलमा आज बसेको बैठकमा संयोजक थापाले दुवै प्रतिवेदन पेस गरेका हुन्। महासचिवतर्फबाट तयार भएको र मेरो भन्दै थापाले प्रतिवेदन प्रस्तुत गरेका छन्।

यसअघि नेकपा एमाले सचिवालयको बैठकले पार्टीका उपाध्यक्ष थापाको नेतृत्वमा कार्यदल गठन गर्दै प्रतिवेदन लेख्ने कामको जिम्मा महासचिव पोखरेललाई दिएको थियो।

तर, कार्यदलको बैठक बस्नुअघि नै संयोजक थापाले पोखरेललाई काउन्टर दिने गरी अर्को प्रतिवेदन तयार पारे। यसले एमालेभित्रको आन्तरिक शक्ति संघर्षलाई थप चर्काएको छ भने पार्टीभित्रै अदृश्य रूपमा दुईवटा गुटहरू देखा परेका छन्।

यस सन्दर्भमा एमालेका सचिवालय तहका नेताहरू भने फरक दाबी गर्छन्। कार्यदलको बैठकपश्चात् हामीसँग कुरा गर्ने अधिकांश नेताहरूले पार्टी एक ढिक्का रहेको दाबी गरे। उनीहरूका अनुसार थापा र पोखरेल दुवै जनाले पेस गरेका प्रतिवेदनमा नेतृत्व परिवर्तनको कुनै पनि विषय समेटिएको छैन।

‘प्रतिवेदन आएका छन्। अब कार्यदलका सदस्यले अध्ययन गर्नेछन्। प्रतिवेदनको प्रारम्भिक अध्ययनपश्चात् म यति भन्न सक्छु– पार्टीको संरचनात्मक पुनर्संरचनाको विषय समेटिएको छ। तर पार्टी नेतृत्व नै फेरबदल गर्नुपर्ने विषय प्रतिवेदनमा छैन,’ पार्टीका उपमहासचिव लेखराज भट्टले बताए।

नेकपा एमालेका अर्का सचिव शेरधन राई भने यो कार्यदल पार्टी नेतृत्व फेरबदलका लागि गठन नभएको बताउँछन्। उनका अनुसार २१ फागुनको निर्वाचन समीक्षा र पार्टीको आगामी कार्यदिशा यो कार्यदलको प्रतिवेदनले तय गर्नेछ।

नेतृत्व परिवर्तन हुन्छ कि हुँदैन भन्ने हाम्रो प्रश्नमा राईले भने, ‘यो कार्यदल नेतृत्व परिवर्तनका लागि गठन नै भएको होइन। २१ फागुनको निर्वाचनको समीक्षा र पार्टीभित्र विद्यमान कमजोरीलाई समेट्दै पार्टीको आगामी बाटो कार्यदलको प्रतिवेदनले तय गर्नेछ।’

‘आज बसेको कार्यदलको यो बैठकले नेकपा एमाले एकढिक्का छ भन्ने साझा धारणा निर्माण गरेको छ,’ एमाले सचिव महेश बस्नेतले भने। अहिले एमालेभित्र अध्यक्ष र महासचिवको बीचमा एमालेमा लडाइँ रहेको भन्ने हल्ला भ्रामक रहेको बस्नेतको दाबी छ। उनका अनुसार एमाले अहिले एकढिक्का रहेको र चाँडै नै वर्तमान बालेन शाह नेतृत्वको सरकारका विरुद्ध आन्दोलनको घोषणा गर्दैछ।

‘महासचिव कमरेडले आठवटै प्रदेश (राजधानी विशेष), विभिन्न जनसंगठनका सुझाव समेट्दै विभिन्न १३ वटा प्रतिवेदन तयार गर्नुभएको छ। संयोजक कमरेडले लेख्नुभएको प्रतिवेदन त्यसैको संक्षेपीकरण मात्रै हो, काउन्टर होइन। मिडियामा आएजस्तो अध्यक्षका विरुद्ध महासचिव भन्ने समाचारहरू भ्रामक हुन्,’ उनले भने।

गत २१ फागुनको निर्वाचनमा गम्भीर पराजय बेहोरेपछि एमालेभित्रै पार्टी पुनर्गठन गरेर जानुपर्ने माग उठेको थियो। त्यसपछि पार्टीले थापाको संयोजकत्वमा कार्यदल बनायो। उक्त कार्यदलले आठवटै प्रदेशका प्रदेश कमिटीहरू, जनसंगठन लगायतका पार्टीका शुभेच्छुक संस्थाहरूसँग स्थलगत रूपमा यो विषयमा सुझाव संकलन गरेको थियो।

पार्टीकै तल्ला कमिटीहरूले दिएको सुझावका आधारमा पोखरेलले प्रतिवेदन तयार गरेका थिए। तर, पोखरेलको प्रतिवेदनमा पार्टी अध्यक्ष केपी शर्मा ओलीलाई हटाउनेसम्मका कुरा लेखिएपछि बादलले छुट्टै प्रतिवेदन लेखेको चर्चा राजनीतिक वृत्तमा छ। बादलले लेखेको प्रतिवेदनमा २१ फागुनको निर्वाचनमा पराजयको कारण ओली नभएको उल्लेख छ।

पार्टी पुनर्गठनको बहस अब के हुन्छ भन्ने प्रश्नमा एमालेका एक प्रभावशाली नेताले कार्यशैली, कार्यक्रम, नीतिका विषयमा व्यापक परिमार्जन हुनसक्ने बताए। एमालेका पूर्वपदाधिकारीसमेत रहेका ती नेताले अहिले नेतृत्व परिवर्तनको बहस आवश्यक नरहेको बताए। ‘पार्टीको संरचना पुनर्संरचना हुन्छ। तर नेतृत्व परिवर्तन अहिले हुँदैन,’ ती नेताले भने।

एमाले पार्टी पुनःगठन कार्यदलको बैठक अब दुई दिनपछि बस्नेछ। उपमहासचिव लेखराज भट्टले सञ्चारकर्मीहरूसँग कुरा गर्दै थापा र बादलले लेखेका दुवै प्रतिवेदन अध्ययनका लागि कार्यदलका सदस्यलाई वितरण गरिएको बताए। सदस्यहरूले अध्ययन गरिसकेपश्चात् कार्यदलको बैठक बस्नेछ। दुई दिनपछि बस्ने बैठकले दुई प्रतिवेदनको सामरिक अध्ययन गर्दै एकीकृत प्रतिवेदन तयार गर्ने उनले जनाए।

यसरी एउटै विषयमा उपाध्यक्ष र महासचिवले दुई छुट्टाछुट्टै प्रकृतिका प्रतिवेदन पेस गरेपछि एमाले पार्टी पुनर्गठनको विषय थप पेचिलो बनेको छ। कार्यदलले सार्वजनिक गर्ने एकीकृत कस्तो हुनेछ भन्ने कुरा सार्वजनिक तथा राजनीतिक वृत्तमा चासोको विषय बनेको छ।