काठमाडौं। आर्टिफिसियल इन्टेलिजेन्स (एआई) क्षेत्रका कम्पनीको शेयर मूल्यमा आएको गिरावटसँगै मङ्गलबार विश्वका प्रमुख शेयर बजारमा दबाब देखिएको छ ।

युरोपका प्रमुख शेयर बजारमा प्रारम्भिक कारोबारमै गिरावट देखिएको छ । फ्रान्सको सिएसी ४०, जर्मनीको ड्याक्स र बेलायतको एफटिएसई १०० सूचकाङ्क करिब शून्य दशमलव ८ प्रतिशतले घटेका छन् । अमेरिकी बजारमा डाउ फ्युचर्स र एस एन्ड पी ५०० फ्युचर्स पनि क्रमशः शून्य दशमलव ७ र शून्य दशमलव ६ प्रतिशतले घटेका छन् ।

एसियाली बजारमा पनि समान दबाब देखिएको छ । जापानको निक्केई २२५ शून्य दशमलव १ प्रतिशतभन्दा कमले घटेर बन्द भएको छ । अस्ट्रेलियाको एस एन्ड पी/एएसएक्स २००, दक्षिण कोरियाको कोस्पी, हङकङको ह्याङ सेङ र चीनको साङ्घाई कम्पोजिट पनि ओरालो लागेका छन् ।

यद्यपि, एआई कम्पनी ओपनएआईमा ठूलो लगानी रहेको जापानको सफ्टबैङ्क ग्रुपको शेयर भने ७ दशमलव ५ प्रतिशतले बढेको छ ।

ओपनएआईका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत साम अल्टम्यानले कम्पनीले वाल स्ट्रिटमा शेयर बिक्री गर्न अर्को वर्षसम्म कुर्नुपर्ने बताएपछि एआई क्षेत्रको बजारमा दबाब थपिएको हो । यसले सफ्टबैङ्कसहित ओपनएआईका प्रारम्भिक लगानीकर्ताले ठूलो मात्रामा नगद प्राप्त गर्ने सम्भावित अवसरमा ढिलाइ हुने देखिएको छ ।

एआई प्रविधिप्रतिको अत्यधिक उत्साहका कारण यस क्षेत्रका कम्पनीको शेयर मूल्य अस्वाभाविक रूपमा बढेको हुनसक्ने चिन्ता पनि लगानीकर्ताबीच बढेको छ । एआई विकासको गति मानव सुरक्षालाई ध्यानमा राख्दै केही सुस्त बनाउनुपर्ने बहससमेत तीव्र भएको छ ।

यसैबीच, एन्थ्रोपिकका प्रमुख कार्यकारी अधिकृत डारियो अमोडेईले एआई विकासमा जानाजानी र विश्वव्यापी रूपमा केही सुस्तता ल्याउनुपर्ने धारणा व्यक्त गरेका छन् । अमेरिकी तथा चिनियाँ कम्पनीबीचको तीव्र प्रतिस्पर्धाका कारण एआई विकासको गति समन्वयात्मक रूपमा सुस्त हुने सम्भावना भने अझै अनिश्चित रहेको विश्लेषकहरूको भनाइ छ ।

विश्व बजारमा कच्चा तेलको मूल्य भने बढेको छ । अमेरिकी बेन्चमार्क कच्चा तेलको मूल्य २ दशमलव १९ प्रतिशतले बढेर प्रतिब्यारेल १०३ दशमलव ६१ डलर पुगेको छ । अन्तर्राष्ट्रिय बेन्चमार्क ब्रेन्ट कच्चा तेलको मूल्य पनि २ दशमलव १३ प्रतिशतले बढेर प्रतिब्यारेल १०७ दशमलव ९३ डलर पुगेको छ ।

मध्यपूर्वमा जारी द्वन्द्वका कारण विश्वव्यापी तेल आपूर्तिमा अवरोध कायम रहेकाले मूल्य बढेको बताइएको छ । साउदी अरबको महत्त्वपूर्ण तेल पाइपलाइन गत साता भएको आक्रमणपछि केही हप्तासम्म अधिकांश समय बन्द रहने अधिकारीहरूले बताएका छन् ।

यसैगरी, स्ट्रेट अफ होर्मुजमा इरानी आक्रमणका कारण तेल ट्याङ्करको आवागमन प्रभावित हुँदा विश्वव्यापी तेल आपूर्तिप्रति थप चिन्ता बढेको छ ।

मुद्रा बजारमा अमेरिकी डलर १५४ दशमलव ३० येनबाट बढेर १५४ दशमलव ९९ येन पुगेको छ । युरोको मूल्य भने १ दशमलव १५५७ डलरबाट घटेर १ दशमलव १५३३ डलरमा झरेको छ ।