Author: nepal one

कम्पाला। युगाण्डाका राष्ट्रपति योवेरी मुसेभेनी सातौँ कार्यकालका लागि अनुमोदित हुनुभएको छ ।बिहीबार सम्पन्न निर्वाचनमा ८१ वर्षीय मुसेभेनीले ७१.६५ प्रतिशत मत प्राप्त गरेको निर्वाचन आयोगले जनाएको छ । उहाँको जितसँगै उहाँले पूर्वी अफ्रिकी देशमा ४० वर्षे शासन लम्ब्याउन सफल हुनुभएको छ ।

उहाँले पूर्व गायकबाट राजनीतिज्ञ बनेका ४३ वर्षीय बबी वाइनलाई पराजित गर्नुभएको हो । वाइनले २४.७२ प्रतिशत मत प्राप्त गर्नुभएको निर्वाचन आयोगले जनाएको छ।

वाइनले राजनीतिमा प्रवेश गरेदेखि मुसेभेनीले निरन्तर दबाबको सामना गर्नुपरेको छ । उहाँ सन् २०२१ मा राष्ट्रपति पदको लागि पहिलो प्रतिस्पर्धा अघि धेरै गिरफ्तारीहरूको सामना गर्नुपरेको थियो ।

वाइनले ‘नक्कली परिणामहरूको पूर्ण अस्वीकार’ गर्ने बताउनुभएको छ। निर्वाचनपछि परिवारसहित उहाँलाई घरमा नै नजरबन्दमा राखिएको थियो । उहाँ आफ्नो घरमा सुरक्षाकर्मीले छापा मारेपछि शुक्रबार राति घरबाट भाग्न सफल हुनुभएको थियो ।

“म उनीहरूको कब्जाबाट उम्कन सफल भएँ,” वाइनले शनिबार एक्समा पोस्ट गर्दै लेख्नुभएको छ। “श्रीमती र परिवारका अन्य सदस्य नजरबन्दमा रहे पनि अहिले म घरमा छैन,” उहाँले भन्नुभयो।

निर्वाचन परिणाम घोषणासँगै सुरक्षास्थितिलाई मध्यनजर गर्दै प्रशासनले देशको राजधानी लगायत मुख्य शहरहरूमा सुरक्षाकर्मीको व्यापक परिचालन गरेको छ।

बर्लिन। ऊर्जा मूल्यमा आएको गिरावट र खाद्य पदार्थको मूल्य वृद्धिमा देखिएको मन्दताका कारण जर्मनीको मुद्रास्फीति दर डिसेम्बरमा घटेर १.८ प्रतिशतमा पुगेको छ। यससँगै गत वर्ष पहिलो पटक मुद्रास्फीति २ प्रतिशतभन्दा तल झरेको सरकारी तथ्यांकले देखाएको छ।

जर्मनीको संघीय तथ्यांक कार्यालय (डेस्टाटिस) का अनुसार सन् २०२५ को समग्र वार्षिक मुद्रास्फीति २.२ प्रतिशत रहेको छ, जुन सन् २०२४ कै बराबर हो।डेस्टाटिसकी अध्यक्ष रुथ ब्रान्डले भनिन्, “अघिल्ला वर्षहरूमा २ प्रतिशतभन्दा निकै माथि पुगेको मुद्रास्फीति दर अहिले स्थिर अवस्थामा फर्किएको छ।”

युरोपको सबैभन्दा ठूलो अर्थतन्त्र जर्मनीमा सन् २०२१ मा मुद्रास्फीति ३.१ प्रतिशत पुगेको थियो, जुन करिब तीन दशकयताकै उच्च स्तर थियो। त्यसपछि रुस–युक्रेन युद्धका कारण ऊर्जा र खाद्य मूल्यमा आएको तीव्र वृद्धिले २०२२ र २०२३ मा मुद्रास्फीति क्रमशः ६.९ प्रतिशत र ५.९ प्रतिशतसम्म पुगेको थियो।

डेस्टाटिसका अनुसार सन् २०२५ मा ऊर्जा मूल्य वार्षिक आधारमा २.४ प्रतिशतले घटेको छ भने खाद्य मूल्य २ प्रतिशतले बढेको छ, जसले समग्र मुद्रास्फीति नियन्त्रणमा मद्दत पुर्‍याएको हो। तर सामाजिक सेवा, बीमा तथा अस्पताल उपचार खर्च बढेकाले सेवाक्षेत्रका मूल्य भने वार्षिक ३.५ प्रतिशतले वृद्धि भएका छन्।

जर्मनीको संघीय आर्थिक मामिला तथा ऊर्जा मन्त्रालयले आगामी महिनाहरूमा मुद्रास्फीति दर २ प्रतिशतभन्दा अलि तल वा वरिपरि रहने अनुमान गरेको छ। मन्त्रालयका अनुसार ऊर्जा लागतमा थप गिरावट र कृषि वस्तुका मूल्य घट्नुले मूल्य वृद्धिमा केही राहत दिन सक्छ।

यद्यपि, इफो इन्स्टिच्युटले सार्वजनिक यातायात भाडा वृद्धि र न्यूनतम ज्याला बढ्नुले सन् २०२६ मा मुद्रास्फीति दबाब फेरि बढ्न सक्ने चेतावनी दिएको छ।

मलेसियाको अर्थतन्त्र सन् २०२५ को चौथो त्रैमासिकमा ५.७ प्रतिशतले विस्तार भएको छ । यो अघिल्लो त्रैमासिकको ५.२ प्रतिशत वृद्धिदरभन्दा बढी हो । मलेसियाको तथ्याङ्क विभागले शुक्रबार सार्वजनिक गरेको प्रारम्भिक अनुमानमा यो जानकारी दिइएको हो ।

विभागका अनुसार ५.७ प्रतिशतको यो वृद्धिदर सन् २०२४ को दोस्रो त्रैमासिकपछि यताकै सबैभन्दा उच्च हो । सन् २०२५ पूरै वर्षको हिसाबले मलेसियाको अर्थतन्त्र ४.९ प्रतिशतले बढेको छ, जुन सन् २०२४ को ५.१ प्रतिशत वृद्धिदरको नजिक छ ।

चौथो त्रैमासिकमा देखिएको बलियो आर्थिक वृद्धिको मुख्य आधार सेवा क्षेत्र रह्यो, जसमा ५.४ प्रतिशतको वृद्धि भएको छ । यसमा थोक तथा खुद्रा व्यापार, यातायात तथा भण्डारण, साथै खाद्य पदार्थ, पेय पदार्थ र आवास उपक्षेत्रको योगदान उल्लेखनीय रहेको विभागले जनाएको छ ।
उत्पादन क्षेत्र ६ प्रतिशतले बढेको छ । यसमा विद्युतीय, इलेक्ट्रोनिक तथा अप्टिकल सामग्री, साथै वनस्पति तथा पशुजन्य तेल, बोसो र खाद्य प्रशोधन उद्योगले प्रमुख भूमिका खेलेका छन् ।
निर्माण क्षेत्रको वृद्धिदर ११.९ प्रतिशतमा कायम रहँदै सशक्त देखिएको छ । गैरआवासीय भवन निर्माण तथा विशेष निर्माण गतिविधिमा भएको तीव्रताले यस क्षेत्रलाई अघि बढाएको हो ।

कृषि क्षेत्रमा पनि उल्लेखनीय सुधार देखिएको छ । तेस्रो त्रैमासिकमा ०.४ प्रतिशत मात्र रहेको वृद्धिदर चौथो त्रैमासिकमा ५.१ प्रतिशत पुगेको छ । यसको मुख्य कारण तेलखजुर उत्पादनमा वृद्धि हुनु हो ।
यस्तै, खानी तथा उत्खनन क्षेत्रमा १.१ प्रतिशतको वृद्धि दर्ता गरिएको छ । कच्चा तेल तथा कन्डेन्सेट उत्पादन सुस्त रहेकाले यस क्षेत्रको वृद्धिदर सीमित रहेको विभागले जनाएको छ ।

क्यानडाका प्रधानमन्त्री मार्क कार्नी र चिनियाँ राष्ट्रपति सी चिनफिङबीच शुक्रबार बेइजिङमा व्यापार, पर्यटनदेखि भिसा नियमसम्बन्धमा ऐतिहासिक सम्झौताका लागि सहमति भएको छ ।

क्यानाडाका प्रधानमन्त्री कार्नीले चीनसँगको ‘नयाँ रणनीतिक साझेदारी’ अन्तर्गत ‘ऐतिहासिक सम्झौता’ भएको भन्दै यसका लागि चिनियाँ अधिकारीको प्रशंसा गर्नुभएको छ।

सम्झौताले वर्षौँदेखिको कुटनीतिक विवाद, एकअर्काका नागरिकहरूको प्रतिशोधात्मक गिरफ्तारी र विवाद अन्त्य गर्नेछ।

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले क्यानाडाका उत्पादनहरूमा आक्रामक रूपमा करवृद्धि गरेपछि कार्नीले आफ्नो देशको प्रमुख आर्थिक साझेदार र परम्परागत सहयोगी अमेरिकामाथिको निर्भरता कम गर्न खोजेका छन्।

“क्यानडा र चीनबीच व्यापार अवरोध हटाउन र करवृद्धि घटाउने प्रारम्भिक तर ऐतिहासिक व्यापार सम्झौता भएको छ,” राष्ट्रपति सीसँगको भेटपछि आयोजित पत्रकार सम्मेलनमा कार्नीले बताउनुभयो ।

सम्झौता अन्तर्गत क्यानोलाको बीउको लागि क्यानाडाको सबैभन्दा ठूलो बजार चीनमा मार्च १ सम्ममा क्यानोला उत्पादनहरूमा कर घटाएर एक देखि १५ प्रतिशतसम्ममा झार्ने अपेक्षा गरिएको छ,। यो हाल ८४ प्रतिशतको हाराहारीमा रहेको छ ।

सम्झौता अनुसार चीनले क्यानडेली आगन्तुकहरूलाई बिना भिसा प्रवेश गर्न अनुमति दिनेछ।यसको बदलामा, क्यानाडाले ६.१ प्रतिशतको नयाँ प्राथमिकताको करमा ४९ हजार चिनियाँ विद्युतीय सवारी साधन (इभी) आयात गर्नेछ।“यो भर्खरको व्यापार तनावभन्दा पहिले अवस्थित स्तरमा फर्कनु हो,” कार्नीले इभी सम्झौताको बारेमा भन्नुभयो ।

‘ग्रेट हल अफ द पिपुल’मा प्रधानमन्त्री कार्नीलाई स्वागत गर्दै चिनियाँ राष्ट्रपति सीले भन्नुभयो, “गत अक्टोबरमा एपेक शिखर सम्मेलनको अवसरमा दुई देशका नेताबीचको भेटवार्तापछि चीन र क्यानडाको सम्बन्ध नयाँ महत्वपूर्ण मोडमा पुगेको थियो।

राष्ट्रपति सीले क्यानडेली नेतासँग भन्नुभयो, “गत वर्षको हाम्रो बैठकले चीन–क्यानडा सम्बन्धलाई सुधारतर्फ मोड्ने नयाँ अध्याय सुरु गरेको छ ।”

उहाँले थप्नुभयो, “चीन–क्यानडा सम्बन्धको स्वस्थ र स्थिर विकासले हाम्रा दुई देशको साझा हितलाई पूरा गरेको छ।” सहयोग पुनस्र्थापना गर्न पछिल्ला केही महिनादेखि भएको छलफलबाट आफू खुशी रहेको उहाँको भनाइ थियो ।

–सम्बन्ध सही दिशामा–

सन् २०१८ मा अमेरिकी पक्राउ पूर्जी आदेशपछि क्यानडाले हुवावेका संस्थापककी छोरीलाई पक्राउ गरेपछि र जासुसीको आरोपमा चीनले दुई क्यानेडियालीलाई पक्राउ गरेपछि दुई देशबीचको सम्बन्ध चिसिएको थियो ।

दुई देशले त्यसपछिका वर्षहरूमा एक अर्काको निर्यातमा कर लगाए । क्यानाडाको चुनावमा चीनले हस्तक्षेप गरेको पनि आरोप लगाइयो।

क्यानडाका प्रधानमन्त्री कार्नीले आफु निर्वाचित भएसँगै चीनसँगको सम्बन्ध सुधारमा पहल गरेको देखिन्छ भने बेइजिङले पनि सम्बन्धलाई ‘सही बाटोमा’ ल्याउन इच्छुक रहेको बताएको छ।

बिहीवार प्रधानमन्त्री ली चियाङसँग भेट गरेका क्यानडाका नेताले व्यापारका विषयमा छलफल गर्न व्यापारिक प्रतिनिधिहरूसँग पनि वार्ता गर्ने कार्यक्रम रहेको छ।

परम्परागत रूपमा अमेरिकाको कट्टर सहयोगी क्यानडामा विशेषगरी ट्रम्पले स्टिल, आल्मुनियम, सवारी साधन र काठमा लगाएको करवृद्धिका कारण नराम्रो आर्थिक प्रभाव परेको छ । अमेरिकी नीतिका कारण क्यानडाको चीनतिरको झुकाब एकाएक बढेको छ।

वाशिङ्गटनको कदमले क्यानाडालाई अन्यत्र व्यवसाय खोज्न प्रेरित गरेको छ।अक्टोबरमा कार्नीले अमेरिकामाथिको निर्भरता कम गर्न क्यानडाले सन् २०३५ सम्ममा आफ्नो गैरअमेरिकी निर्यातलाई दोब्बर बनाउनुपर्ने बताउनुभएको थियो ।

क्यानाडा सरकारको तथ्यांक अनुसार संयुक्त राज्य अमेरिका क्यानडाको सबैभन्दा ठूलो बजार रहेको छ, जसले सन् २०२४ मा लगभग ७५ प्रतिशत क्यानेडियाली सामानहरू खरिद गरेको थियो ।

चीन क्यानाडाको लागि दोस्रो ठूलो बजार हो । सन् २०२४ मा क्यानाडाको निर्यातको चार प्रतिशतभन्दा कम सामान चीनले खरिद गरेको थियो ।

राष्ट्रपति भोलोदिमिर जेलेन्स्कीले शुक्रबार युक्रेनले रुसको आक्रमण अन्त्य गर्ने योजनामा अर्को हप्ता अमेरिकासँग सम्झौतामा हस्ताक्षर गर्ने आशा व्यक्त गर्नुभएको छ।

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले युद्ध रोक्न दबाब दिँदै युक्रेनलाई शान्ति सर्तहरू स्वीकार गर्न दबाब दिनुभएको छ। किएभले रूससँग आत्मसमर्पण नगर्ने बताउँदै आएको छ।

किएभ र वाशिङ्गटनको बीचमा मुख्य जोडिने बिन्दुहरू बाँकी छन्, र युक्रेनले सहयोगीहरूबाट योजनाको एक भागको रूपमा के सुरक्षा ग्यारेन्टी प्राप्त गर्नेछ भन्ने बारेमा स्पष्टता खोजिरहेको छ ।

युक्रेनले आफ्नो भूमिमा रूसलाई फेरि आक्रमण गर्नबाट रोक्नको लागि महत्त्वपूर्ण छ भन्ने विश्वास गर्दछ र सुरक्षा सुनिश्चितताको माग गरिरहेको छ। जेलेन्स्कीले एएफपीसहित पत्रकारहरूलाई युक्रेनी वार्ताकारसँग थप वार्ताका लागि अमेरिका जाँदै गरेको बताउनुभयो ।

उहाँले भन्नुभयो, “हामीले अमेरिकी पक्षसँग पहिले नै तयार पारेका कागजात र सबै कूटनीतिक काममा रूसको प्रतिक्रियाको बारेमा हामी आशा गर्छाैँ कि त्यहाँ थप स्पष्टता हुनेछ।

विश्व आर्थिक मञ्चलाई सङ्केत गर्दै उहाँले भन्नुभयो, “यदि सबै कुरा टुङ्गो लाग्यो र अमेरिकी पक्षबाट सहमति भयो भने मलाई विश्वास छ कि हाम्रो पक्षबाट सैद्धान्तिक रूपमा सबै काम सकिनेछ र डाभोसमा हस्ताक्षर गर्न सम्भव हुनेछ।”