Author: nepalone

मस्को। क्रेमलिनका प्रवक्ता दिमित्री पेस्कोभले रुसले इरानमा शासन परिवर्तनको कुनै पनि छलफललाई पूर्ण रूपमा अस्वीकार्य ठानेको बताएका छन् ।

“यो अकल्पनीय छ । निस्सन्देह, यसको बारेमा खुलेर कुरा गर्नु पनि अस्वीकार्य हुनुपर्छ”, पेस्कोभले तेहरानमा सम्भावित शक्ति परिवर्तनका बारेमा पश्चिमी बयानबाजीको जवाफमा बेलायती समाचार आउटलेट स्काई न्युजलाई भने ।

इजरायल र इरानबीचको प्रत्यक्ष द्वन्द्वमा कुनै पनि अमेरिकी संलग्नताले स्थितिलाई उल्लेखनीय रूपमा बढाउने र यस क्षेत्रलाई अस्थिर बनाउने उनले चेतावनी दिए ।

“स्थिति पहिले नै अत्यन्त तनावपूर्ण छ र यस क्षेत्रका लागि मात्र नभई विश्वव्यापी स्थिरताका लागि खतरा उत्पन्न भएको छ । द्वन्द्वको भूगोल विस्तार र सहभागीहरूको सङ्ख्या बढाउनु अझ खतरनाक हुनेछ”, उनले भने ।

पेस्कोभले इजरायल–इरान द्वन्द्वमा अमेरिकी हस्तक्षेपले ‘पान्डोराको बाकस खोल्न सक्ने’ चेतावनी समेत दिए ।

अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले वासिङ्टनलाई इरानी सर्वोच्च नेता आयातोल्लाह अली खामेनीको कहाँ छन् भन्ने थाहा भएको तर उनलाई हाल ‘उन्मूलन’ गर्ने योजना नभएको बताएका थिए ।

ट्रम्पले इरानलाई ‘बिना शर्त आत्मसमर्पण’ गर्न पनि माग गरे । यद्यपि उनले इरानी लक्ष्यहरूमा इजरायली आक्रमणपछि वासिङ्टनको धैर्य ‘कमजोर’ भए तापनि सैन्य बल तैनाथ गर्नबाट बच्न रुचाउने बताए।

पेस्कोभले इरानका सर्वोच्च नेतामाथि कुनै पनि सम्भावित हत्याको प्रयासप्रति रुसको प्रतिक्रिया तीव्र रूपमा नकारात्मक हुने बताए । “हामी यस्तो कार्यको कडा निन्दा गर्नेछौँ”, उनले भने ।

ब्रसेल्स । बेइजिङले आफ्नो बजारमा पहुँचमा राखेका सीमाहरूको जवाफमा युरोपेली संघ (इयु) ले शुक्रबार चिनियाँ कम्पनीहरूलाई ५० लाख युरो (५८ लाख डलर) भन्दा बढीको सरकारी चिकित्सा उपकरण खरिद गर्न प्रतिबन्ध लगाएको छ ।

सत्ताइस राष्ट्रको समूह इयु र चीनबीचको व्यापारिक तनावको यो पछिल्लो आक्रमणले शल्यक्रिया मास्कदेखि एक्स–रे मेसिनसम्म स्वास्थ्य सेवा आपूर्तिको व्यापक दायरालाई समेट्छ, जसले इयुमा एक खर्ब ५० अर्ब युरोको बजार प्रतिनिधित्व गर्छ ।

‘यी उपायका साथ हाम्रो उद्देश्य इयु व्यवसायहरूका लागि खेल मैदान बराबर गर्नु हो’, ब्लकका व्यापार आयुक्त मारोस सेफकोभिकले भने, ‘हामी यी समस्या समाधान गर्न चीनसँग वार्ता गर्न प्रतिबद्ध छौँ ।’

युरोपेली आयोगले एक विज्ञप्तिमा यो कदम ‘चिनियाँ सरकारको सम्झौताबाट इयु–निर्मित चिकित्सा उपकरणहरूको लामो समयदेखि बहिष्कारको प्रतिक्रियामा’ थियो भनेको छ ।

ब्रसेल्सले चीनमा चिकित्सा उपकरणहरूका लागि सार्वजनिक खरिद सम्झौताको ९० प्रतिशतभन्दा कम इयुका कम्पनीहरू विरुद्ध ‘बहिष्करण र भेदभावपूर्ण उपायहरूको अधीनमा रहेको’ बताएको छ ।

‘चिनियाँ कम्पनीहरूलाई प्रमुख राज्य खरिदबाट प्रतिबन्ध लगाउनुका साथै सफल बोलीका लागि चीनबाट इनपुट पनि ५० प्रतिशतमा सीमित हुनेछ’, आयोगले भनेको छ ।

पछिल्लो तीन वर्षमा ब्रसेल्स र बेइजिङ इलेक्ट्रिक कार, रेल उद्योग, सौर्य प्यानल र पवन टर्बाइन लगायत धेरै आर्थिक क्षेत्रहरू द्वन्द्वमा परेका छन् ।

चिकित्सा उपकरणहरूको निर्णय राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पको संयुक्त राज्य अमेरिकासँग बढेको व्यापारिक तनावको समयमा आएको छ । ट्रम्पले युरोपसहित विश्वभरका आयातहरूमा भन्सार अधिभार लगाएका छन् ।

आफ्ना व्यवसायहरूलाई अनुचित प्रतिस्पर्धाविरुद्ध राम्रोसँग बचाउन कानूनको विशाल हतियार प्रयोग गर्दै इयुले हालका वर्षहरूमा व्यापारमा कडा कदम चाल्ने निर्णय गरेको छ ।

सन् २०२४ अप्रिलमा आयोगले चिकित्सा उपकरणहरूका लागि चिनियाँ सार्वजनिक सम्झौताहरूमा अनुसन्धान खोलेको थियो । यो विदेशी राज्य खरिदहरूमा राम्रो पहुँच प्राप्त गर्न सन् २०२२ मा सुरु गरेको नयाँ संयन्त्रअन्तर्गत पहिलो थियो ।

अर्कोतर्फ चीनले युरोपलाई संरक्षणवादको आरोप लगाउँछ । एक वर्षको वार्तापछि, २७ सदस्य राष्ट्रको तर्फबाट व्यापार नीति व्यवस्थापन गर्ने आयोगले चीनसँग कुनै प्रगति गर्न असफल भएको बताएको छ ।

‘यो उपायले चीनलाई इयु कम्पनीहरू र इयु–निर्मित चिकित्सा उपकरणहरू विरुद्धको भेदभाव रोक्न र इयुले कम्पनीहरूलाई चिनियाँ कम्पनीहरू र उत्पादनहरूसँग इयुले गरेको जस्तै खुलापनका साथ व्यवहार गर्न प्रोत्साहित गर्न खोज्छ’, ब्रसेल्सले भनेको छ ।

सान फ्रान्सिस्को (अमेरिका)। क्यालिफोर्नियाका गभर्नर गेभिन न्युसमको आपत्तिका बावजु अमेरिकी अपील अदालतले बिहीबार राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले लस एन्जलस (एलए) मा नेसनल गार्ड सेनाको नियन्त्रण जारी राख्न सक्ने फैसला गरेको छ ।

तीन न्यायाधीशको प्यानलले ३८ पृष्ठको सर्वसम्मत फैसलामा ट्रम्पको ‘क्यालिफोर्नियाका गभर्नर ‘मार्फत’ प्रत्यक्ष रूपमा सङ्घीयकरण आदेश जारी गर्न असफल भएको कुराले नेसनल गार्डलाई बोलाउने उनको अन्यथा वैधानिक अधिकारलाई सीमित गर्दैन’ भनेको छ ।

न्यायाधीशहरूले लेखेका छन्, “सङ्घीय कार्यहरू गर्ने सङ्घीय कर्मचारीहरूको सुरक्षा गर्न र सङ्घीय सम्पत्तिको रक्षा गर्न ट्रम्पले नेसनल गार्डका चार हजार सदस्यलाई ६० दिनका लागि सेवामा राख्न आदेश दिएपछि ट्रम्प आफ्नो अधिकारभित्र हुनुहुन्थ्यो ।”

बिहीबार राति ट्रुथ सोसलमा एक पोस्टमा ट्रम्पले यो निर्णयलाई ‘ठूलो जीत’ भन्दै खुशी मनाए ।

“संयुक्त राज्य अमेरिकाभरि यदि हाम्रा सहरहरू र हाम्रा मानिसहरूलाई सुरक्षा चाहिन्छ भने राज्य र स्थानीय प्रहरी जुनसुकै कारणले काम पूरा गर्न असमर्थ भएमा हामी नै तिनीहरूलाई त्यो दिने व्यक्ति हौँ”, ट्रम्पले लेखेका छन् ।

गत हप्ता तल्लो अदालतका न्यायाधीशले प्रदर्शनले प्रभावित लस एन्जलसमा तिनीहरूलाई तैनाथ गर्ने राष्ट्रपतिको निर्णय ‘अवैध’ थियो भन्दै ट्रम्पलाई क्यालिफोर्निया नेसनल गार्डको नियन्त्रण न्युसमलाई फिर्ता गर्न आदेश दिएका थिए ।

न्युसमले पहिलेको निर्णयको स्वागत गर्दै ट्रम्प ‘राजा होइन, उहाँ सम्राट होइन र उहाँले त्यसरी व्यवहार गर्न बन्द गर्नुपर्छ’ भनेका थिए ।

अशान्तिको परिमाणलाई बारम्बार बढाइचढाइ गर्दै आएका ट्रम्पले स्थानीय अधिकारीहरूको आपत्ति हुँदाहुँदै पनि उनीहरूले ‘जलिरहेको’ सहरको नियन्त्रण गुमाएको दाबी गर्दै सात सय अमेरिकी मरीनलाई लस एन्जलस पठाएका थिए ।सन् १९६५ पछि पहिलो पटक अमेरिकी राष्ट्रपतिले राज्यका गभर्नरको इच्छा विपरीत नेसनल गार्ड तैनाथ गरेका थिए ।

न्युयोर्क टाइम्सका अनुसार ट्रम्पले अमेरिकी अपिल अदालत नवौँ सर्किटको प्यानलमा दुई न्यायाधीश नियुक्त गरेका थिए र पूर्वराष्ट्रपति जो बाइडेनले तेस्रो न्यायाधीश नियुक्त गरेका थिए।

जेरुसेलम । दुई शत्रुबीचको युद्धको आठौँ दिनमा इजरायली सेनाले रातभर तेहरानमा दर्जनौँ लक्ष्यमा आक्रमण गरेको शुक्रबार बताएको छ।आक्रमणमा ‘इरानको आणविक हतियार परियोजनाको अनुसन्धान र विकास’ केन्द्र भनिने ठाउँ समावेश छ।

सेनाले एक विज्ञप्तिमा भनेको छ, ‘सेनाले तेहरानको मुटुमा शृृङ्खलाबद्ध आक्रमणहरू सम्पन्न गरेको छः सैन्य क्षेप्यास्त्र उत्पादन स्थलहरू र इरानको आणविक हतियार परियोजनाको अनुसन्धान र विकासका लागि एसपिएनडी (अर्गनाइजेसन अफ डिफेन्सिभ इनोभेसन एन्ड रिसर्च) मुख्यालयसहित दर्जनौँ लक्ष्यमा प्रहार गरिएको थियो ।’

इजरायली सेनाका अनुसार एसपिएनडी मुख्यालय इरानी शासनको सैन्य क्षमतालाई समर्थन गर्ने उन्नत प्रविधि र हतियारहरूको अनुसन्धान र विकासका लागि प्रयोग गरिन्छ ।बिहीबार राति ६० वटाभन्दा बढी लडाकू विमानले दर्जनौँ सैन्य लक्ष्यमा प्रहार गरेको सेनाले जनाएको छ ।

‘लक्ष्यहरू मध्ये मिसाइल कम्पोनेन्टहरू उत्पादन गर्ने साइटहरू र कास्टिङ मिसाइल इन्जिनहरूमा प्रयोग हुने कच्चा मालहरू निर्माण गर्ने सुविधाहरू थिए’, सेनाले भनेको छ ।इरान आणविक हतियार विकास गर्ने संघारमा रहेको दाबी गर्दै इजरायलले एक हप्ताअघि आफ्नो कट्टर दुश्मनविरुद्ध हवाई आक्रमण गरेको थियो । उक्त आक्रमणपछि दुवैतर्फ बाट घातक आक्रमण सुरु भएका छन् ।

युद्धको कूटनीतिक समाधानमा पुग्ने आशामा युरोपेली विदेशमन्त्रीहरूले शुक्रबार आफ्नो इरानी समकक्षसँग वार्ता गर्नेछन् भने अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पले अमेरिकी संलग्नताको सम्भावनालाई विचार गरिरहेका छन् ।

टोकियो । मे महिनाको १२ महिनामा जापानमा चामलको मूल्य दोब्बर भएको तथ्याङ्कले शुक्रबार देखाएको छ । मुद्रास्फीतिमा भएको तीव्रताले प्रधानमन्त्री सिगेरु इशिबामाथि अर्को महिनाको प्रमुख चुनावअघि नयाँ दबाब खडा गरेको छ ।

अक्टोबरमा उनले पदभार सम्हालेपछि उनको प्रशासनका लागि सार्वजनिक समर्थन सबैभन्दा तल्लो तहमा झरेका कारण आंशिक रूपमा जीवनयापनको लागतमा निराश भएपछि संसद्को माथिल्लो सदनका लागि चुनाव इसिबाका लागि महत्त्वपूर्ण छ ।

आक्रोशको मुख्य स्रोतहरू मध्ये एक खाद्य पदार्थको बढ्दो लागत हो । यो आपूर्ति शृङ्खलामा समस्या लगायत विभिन्न कारणहरूले गर्दा अभावका कारण महिनौँदेखि आकाश छुँदै गएको छ ।

मे महिनामा चामलको मूल्य एक सय एक प्रतिशतले बढेको छ । यो अप्रिलमा ९८ दशमलव चार प्रतिशतले र मार्चमा ९२ दशमलव पाँच प्रतिशतले बढेको थियो ।

अस्थिर ताजा खानाको मूल्यलाई समावेश नगर्ने यसले मुख्य मुद्रास्फीति पूर्वानुमानलाई उछिनेर तीन दशमलव सात प्रतिशतमा पुर्याउन मद्दत गरेको छ । यो सन् २०२३ जनवरीपछिको सबैभन्दा उच्च स्तर हो भने अप्रिलको तीन दशमलव पाँच प्रतिशतबाट बढेको हो ।

चामलको सङ्कटले सरकारलाई फेब्रुअरीदेखि आपत्कालीन भण्डार जारी गर्ने दुर्लभ कदम चाल्न बाध्य बनाएको छ । यो सामान्यतया प्राकृतिक प्रकोपका बेला मात्र गरिन्थ्यो ।

तर चामल मात्र मुद्रास्फीति बढाउने कुरा होइन । शुक्रबारको डाटाअनुसार मे महिनामा बिजुलीको बिल ११ दशमलव तीन प्रतिशत बढ्यो भने ग्यासको शुल्क पाँच दशमलव चार प्रतिशत बढ्यो ।
ऊर्जा र ताजा खाना बाहेक उपभोक्ता मूल्यहरू तीन दशमलव तीन प्रतिशत बढेको छ । यो अप्रिलको तीन प्रतिशतको तुलनामा बढी थियो ।

बीबीसी । इरानका उपविदेशमन्त्रीले इजरायली हमलामा अमेरिका सामेल भए त्यसले ‘सम्पूर्ण क्षेत्रमा दुर्दशा निम्तने’ चेतावनी दिएका छन् ।

सइद खतीबजादेहले ‘यो अमेरिकाको युद्ध नभएको’ भन्दै यदि राष्ट्रपति डोनल्ड ट्रम्पले यसमा सामेल हुने निर्णय गरे उनलाई ‘आफू असंलग्न युद्धमा होमिने निर्णय गर्ने एक राष्ट्रपति’का रूपमा सदा स्मरण गरिने बताए ।

अमेरिकी संलग्नताले जारी द्वन्द्वलाई ’दलदल’मा परिणत गर्ने, निरन्तर आक्रामकता भइरहने अनि ’बर्बर ज्यादती’को अन्त्यमा ढिलाइ हुने पनि बताए । दक्षिण इजरायलको सोरोका अस्पतालमा इरानी क्षेप्यास्त्र प्रहार भएपछि उनको टिप्पणी आएको हो ।

इरानी सञ्चारमाध्यमहरूले अस्पताललाई नभई नजिकैको सैन्य इलाकामा निसाना दागिएको विवरण दिएका छन् । इजरायली सेनाले इरानका परमाणु संरचनाहरूमा हमला गरिरहेको बताएको छ जसमा अराकस्थित ‘निष्क्रिय’ हेभी वाटर रियाक्टर तथा नतान्ज केन्द्र रहेका छन् ।

तेहरानले इजरायलद्वारा भएका आक्रमणमा उसको हताहतीबारे अद्यावधिक विवरण दिएको छैन । बिहीवार ह्वाइट हाउसले राष्ट्रपति ट्रम्पले अमेरिका युद्धमा प्रत्यक्ष सामेल हुने कि नहुने भन्ने बारे आगामी दुई साताभित्र निर्णय लिने बताएको छ ।